Wt/zea/suker

< Wt‎ | zea
Wt > zea > suker

Zeêuws edit

 
Korreltjes kristalsuker.

Etymologie edit

Over Middelnederlands suker, Oudfrans sucre, ouwer çucre/zucre, Italiaons zucchero, Siciliaons zúccaru, Araobisch سُكَّر‎ sukkar, Perzisch شکر‎ šakar en Middelperzisch 𐫢𐫞𐫡‎ šql (šakar) van Sanskriet शर्करा śarkarā (oôrsproenkelijk 'grof zand, steênslag'). Verwant mee Oudgrieks κρόκη krokè 'kiezel'.

Omschrievienge edit

suker m

  1. (collectief) kristalvurmige saccharose (C12H22O11), 'n zoete smaekende stof die-a van nature in vee planten (veraol vruchten) vòkomt, in grôte porties in zoetig'eden gestopt oor en bie verbrandienge vee energie geeft
  2. (telbaer, wetenschap), 'n 'êle klasse van zukke stoffen, mee vergliekbaere eigenschappen
  3. sukerziekte, diabetes mellitus

Uutspraek edit

[ˈsykər]

Verbugienge edit

sukers meêrvoud (bet. 2), sukertje verkleinwoôrd

Opmerkienge: 't woôrd sukerei is gin afleiienge van suker, awast eit 't buten twuvel invloed op de vurmienge g'aod.

Saemenstelliengen edit

Uutdruksels edit

  • wat vò suker opete, zòmae zonder te vraegen wat van 'n ander anneme
  • ’t Is of t'r suker mee pollepels t'eten is, d'r komme dae vreêd vee mensen over de vloer
  • ’t Lieken wè of t'n suker an z'n 'ielen 'angende eit, die eit noga wat volk achter z'n an lôpe

Ontlêniengen in aore taelen edit

Vertaeliengen edit

Bronnen edit

  • Dr. Ha.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 1964, ¹⁰1998: blz. 962-3
  • Iengelstaelige Wiktionary bie sugar
  • Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'suiker'


Etymologie edit

Van Oudfrans sucre, sinds midden dartienden eêuw bekend. Ziet vadder bie Zeêuws.

Omschrievienge edit

suker m, o

  • suker (altoos de rietsuker, bêtesuker was nog nie bekend)

Uutspraek edit

/ˈsyːkər/ (westelijk), /ˈsuːkər/ (oôstelijk)

Verbugienge edit

As 't mannelijk is.

nom. die suker
gen. des suker[s]
dat. den sukere
acc. den suker

Varianten edit

Afstammeliengen edit

Bronnen edit