Wt/zea/dienke

< Wt‎ | zea
Wt > zea > dienke

Zeêuws

edit

Etymologie

edit

Over Middelnederlands dinken (neffenvurm van denken) en Oudnederlands thencon van Oergermaons *þankjaną. Uutendelienge van d'n Indo-Europese wortel *teng- 'dienke, voele', awast zette somte geleêrden dae vraegteikens bie. De slutienge van -e- nae -i- is Ingweoons (Iengels think, Westerlauwers Vries tinke), net as de flejen tied mee -o- (ok in aolle westelijke en centraole dialecten); de veddere slutienge toet 'n korte -ie- is typisch Zeêuws.

Omschrievienge

edit

dienke

  1. onovergankelijk: 'n gedachte è, 'n dienkproces deu d'essens laete of doeë gae
    • Lae me noe effe, ik bin an 't dienken!
  2. overgankelijk, mee 'n biezin as vòwerp: iets as 't waerschienlijkste zieë, mae 't nie zeker wete:
    • Ik dienk da je vaoder dae vandaeg of murge nog wè op trugkomt.
  3. overgankelijk, mee 'n biezin as vòwerp: glôve, de vaste overtugienge è (mee as biegedochte dat 't nie zò is, of dat d'n dienker 't nie zò zeker wete kan)
    • D'n buurman dienkt dan ze noôit op de Maen bin gewist, dan z'eêl die vlucht maer 'ebbe naegespeêld.

Uutspraek

edit

[ˈdiŋkə]

Vervoegienge

edit
infinitief dienke(n)
gerundium te dienken(e)
tegewoordigen tied ik dienk oôns dienke(n)
jie dienk(t) (dienke) julder dienke(n)
'ie dienk(t) 'ulder dienke(n)
flejen tied ik, jie, 'ie docht, doch(t)e oôns, julder, 'ulder dochte(n)
gebieënde wieze dienk(t)
onvoltoôid deêlwoôrd dienkende
voltoôid deêlwoôrd ei (g)edocht
Ziet vò details en verschillen tussen de Zeêuwse dialecten 't artikel Zeêuwse grammaotica op Wikipedia.
Afleiiengen

Uutdruksels

edit
  • ʼk Docht da je wat zeide!, daer ei je noe is glad geliek in
  • Doôddoeërs bie Ik docht...
    • J'ei (nog) gin dochters
    • Je dochters deuge nie
    • Je dochters bin gin zeuns
    • Je dochters weune in D'n Haegt (Goeree)
    • Je dochters lôpe in 't 'Aogse Bos mee zwaovelstokke te leure (Middelburg)

Aore vurmen

edit
  • dienken in Zeêuws-Vlaendere en op oôstelijk Zuud-Beveland

Ontlêniengen in aore taelen

edit

mee zeker'eid:

meugelijk:

Vertaeliengen

edit

Bronnen

edit
  • Dr. Ha.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 1964, ¹⁰1998: blz. 176
  • K. Fraanje c.s. (red.), Supplement Woordenboek der Zeeuwse Dialecten. Van Velzen, Krabbendieke, 2003: blz. 86
  • Nicoline van der Sijs (2015, saemenstellienge), Uitleenwoordenbank bie 't trefwoôrd 'denken'