Wt/kbd/лъэбжьанэ

< Wt‎ | kbd
Wt > kbd > лъэбжьанэ

АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)

ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ЩЫӀЭЦӀЭ

ЭТИМОЛОГИЕEdit

КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭEdit

  • IPA [ɬɐ'bʑɑ:nɐ]

ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭEdit

  • [лъ] + -э + [бжь] + -а + [н] + -э

СКЛОНЕНЭ

Закъуэ бжьыгъэ Куэд бжьыгъэ
Мыбелджылы Белджылы Мыбелджылы Белджылы
Именительнэ: лъэбжьанэ лъэбжьанэр -- лъэбжьанэхэр
Эргативнэ: лъэбжьанэ лъэбжьанэм -- лъэбжьанэхэм
Послеложнэ: лъэбжьанэкӀэ лъэбжьанэмкӀэ лъэбжьанэхэкӀэ лъэбжьанэхэмкӀэ
Обстоятельственнэ: лъэбжьанэу лъэбжьанэрауэ лъэбжьанэхэу лъэбжьанэхэрауэ

МЫХЬЭНЭ

  1. Хьэ лъэпкъ, джэду лъэпкъ псэущхьэхэм, бзухэм я лъакъуэм пыт бжьакъуэхэкӀ папцӀэр.
  2. Шы лъабжьэм къыпыкӀыкӀыр.
  3. ЦӀыхум и лъэпхъуамбэхэм къытекӀэр.

ЩАПХЪЭХЭРEdit

  • Машхэ бажэр, лыкӀэ матхъэ, и лъэбжьанэр егъэпӀастхъэ. Щомахуэ Амырхъан
  • Лъэбжьанэм ихъуреягъкӀэ къыдэбэгыкӀырт, лъакъуэр пщтырт. Къущхьэ СулътӀан

ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР

  • Джэд лъэбжьанэ.
  • Шы лъэбжьанэр и чэзум къамыупщӀыхьмэ, зэгуоч, шы лъабжьэр егъэкӀуэд.
  • Лъэбжьанэр пыупщӀын.

НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР

ИНДЖЫЛЫБЗЭ
  • лъэбжьанэ: 1. claws of birds and certain animals 2. a growth on horses' hooves 3. toenails
  • Джэд лъэбжьанэ: a chicken's claws.
  • Шы лъэбжьанэр и чэзум къамыупщӀыхьмэ, зэгуоч, шы лъабжьэр егъэкӀуэд: if a horse's hooves aren't trimmed in time, they split and are ruined.
  • Лъэбжьанэр пыупщӀын: trim your nails.
УРЫСЫБЗЭEdit
  • лъэбжьанэ: 1. коготь у птиц и некоторых животных 2. вырост на копыте лошади 3. ногти (на ногах)
  • Джэд лъэбжьанэ: когти у курицы.
  • Шы лъэбжьанэр и чэзум къамыупщӀыхьмэ, зэгуоч, шы лъабжьэр егъэкӀуэд: если вовремя не подстричь копыта лошади, они раскалываются и разрушаются.
  • Лъэбжьанэр пыупщӀын: стричь ногти.

БИБЛИОГРАФИЕEdit

  • Апажэ М. Л., КӀуэкӀуэ Ж. Н. Адыгэ-урыс псалъалъэ. Налшык: «Эльбрус», 2008.
  • БищӀо Б. Ч. Адыгэбзэм и псалъэгъэнахуэ. Налшык: «Эльбрус», 2015.
  • БищӀо Б. Ч., Къумыкъу Д. М., ТӀымыжь Хь. Т. ЕджапӀэхэм папщӀэ урыс-адыгэ псалъалъэ. Налшык: «Эльбрус», 2013.
  • Джаурджий Хь. З., Сыкъун Хь. Хь. Урыс-адыгэ школ псалъалъэ. Налшык: «Нарт», 1991.
  • Къэбэрдей АССР-м и министрхэм я советым деж щыӀэ Къэбэрдей научно-исследовательскэ институт. Къардэн Б. М., БищӀэу А. Т. Урыс-къэбэрдей-шэрджэс словарь. Москва; Иностраннэ, национальнэ словархэр щытырадзэ государственнэ тхылъ тедзапӀэ, 1955
  • Къэбэрдей-Балъкъэр АССР-м и министрхэм я советым и деж щыӀэ Къэбэрдей-балъкъэр научно-исследовательскэ институт. Апажэ М. Л., Багъ Н. А., Багъ П. М., Балъкъэр Б. Хь, КӀуэкӀуэ Ж. Н., ЖьэкӀэмыхъу Хь. Хь., Урыс Хь. Щ. Къэбэрдей-урыс словарь. Москва; Иностраннэ, национальнэ словархэр щытырадзэ государственнэ тхылъ тедзапӀэ, 1957
  • Россием щӀэныгъэхэмкӀэ и академием и Къэбэрдей-Балъкъэр щӀэныгъэ центрым гуманитарнэ къухутэныгъэхэмкӀэ и институт. Адыгэбзэ псалъалъэ. Москва: «Дигора», 1999.
  • Табухов Х. К. Толковый русско-кабардино-черкесский словарь. Нальчик: Издательлский центр «Эль-Фа», 2006.
  • Шэрджэс Алий. Яхуэмыфащэу лъэныкъуэ едгъэза псалъэхэр. Адыгэ псалъэгъэнахуэм щӀыгъужыпхъэхэр. Налшык: Изд. КБИГИ, 2009.