Wt/kbd/лъапӏэ

< Wt‎ | kbd
Wt > kbd > лъапӏэ

АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)

ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ПЛЪЫФЭЦӀЭ

ЭТИМОЛОГИЕEdit

КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭEdit

  • IPA ['ɬɑ:pʹɐ]

ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭEdit

  • [лъапӀ] + -э

СКЛОНЕНЭ

Закъуэ бжьыгъэ Куэд бжьыгъэ
Мыбелджылы Белджылы Мыбелджылы Белджылы
Именительнэ: лъапӀэ лъапӀэр -- лъапӀэхэр
Эргативнэ: лъапӀэ лъапӀэм -- лъапӀэхэм
Послеложнэ: лъапӀэкӀэ лъапӀэмкӀэ лъапӀэхэкӀэ лъапӀэхэмкӀэ
Обстоятельственнэ: лъапӀэу лъапӀэрауэ лъапӀэхэу лъапӀэхэрауэ

МЫХЬЭНЭ

  1. Сату щащӀкӀэ езыр зи уасэм нэхърэ нэхъыбэкӀэ къащэху е ящэ.
  2. Уасэшхуэм хуэдиз фӀагъи зиӀэ.
  3. ЦӀыхугъэшхуэ зыбгъэдэлъ; пщӀэшхуэ зыхуащӀ, фӀыуэ ялъагъу.
  4. ЩӀыхьышхуэ, пщӀэшхуэ зыхуащӀ (хьэщӀэ).

ЩАПХЪЭХЭРEdit

  • ФӀыр умыщӀэм лъапӀэ къэщэху. Псалъэжьхэр
  • Махъшэ чырэхэм Куржы щэкӀ лъапӀэхэр яхьырт. Къэбэрдей ӀуэрыӀуатэ, сборник

ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР

  • Ныбжьэгъу лъапӀэ.
  • ХьэщӀэ лъапӀэ къытхуэкӀуащ.

НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР

ИНДЖЫЛЫБЗЭ
  • лъапӏэ: 1. expensive (about price) 2. valuable, expensive 3. dear, respected, beloved 4. dear, respected (about a guest)
  • Ныбжьэгъу лъапӀэ: dear friend
  • ХьэщӀэ лъапӀэ къытхуэкӀуащ: a dear guest has come to visit us.
УРЫСЫБЗЭEdit
  • лъапӏэ: 1. дорогой (о цене) 2. дорогой, ценный 3. дорогой; уважаемый, любимый 4. дорогой, чтимый (о госте)
  • Ныбжьэгъу лъапӀэ: дорогой друг
  • ХьэщӀэ лъапӀэ къытхуэкӀуащ: приехал к нам дорогой гость.

БИБЛИОГРАФИЕEdit

  • Апажэ М. Л., КӀуэкӀуэ Ж. Н. Адыгэ-урыс псалъалъэ. Налшык: «Эльбрус», 2008.
  • БищӀо Б. Ч. Адыгэбзэм и псалъэгъэнахуэ. Налшык: «Эльбрус», 2015.
  • БищӀо Б. Ч., Къумыкъу Д. М., ТӀымыжь Хь. Т. ЕджапӀэхэм папщӀэ урыс-адыгэ псалъалъэ. Налшык: «Эльбрус», 2013.
  • Джаурджий Хь. З., Сыкъун Хь. Хь. Урыс-адыгэ школ псалъалъэ. Налшык: «Нарт», 1991.
  • Къэбэрдей АССР-м и министрхэм я советым деж щыӀэ Къэбэрдей научно-исследовательскэ институт. Къардэн Б. М., БищӀэу А. Т. Урыс-къэбэрдей-шэрджэс словарь. Москва; Иностраннэ, национальнэ словархэр щытырадзэ государственнэ тхылъ тедзапӀэ, 1955
  • Къэбэрдей-Балъкъэр АССР-м и министрхэм я советым и деж щыӀэ Къэбэрдей-балъкъэр научно-исследовательскэ институт. Апажэ М. Л., Багъ Н. А., Багъ П. М., Балъкъэр Б. Хь, КӀуэкӀуэ Ж. Н., ЖьэкӀэмыхъу Хь. Хь., Урыс Хь. Щ. Къэбэрдей-урыс словарь. Москва; Иностраннэ, национальнэ словархэр щытырадзэ государственнэ тхылъ тедзапӀэ, 1957
  • Россием щӀэныгъэхэмкӀэ и академием и Къэбэрдей-Балъкъэр щӀэныгъэ центрым гуманитарнэ къухутэныгъэхэмкӀэ и институт. Адыгэбзэ псалъалъэ. Москва: «Дигора», 1999.
  • Табухов Х. К. Толковый русско-кабардино-черкесский словарь. Нальчик: Издательлский центр «Эль-Фа», 2006.
  • Шэрджэс Алий. Яхуэмыфащэу лъэныкъуэ едгъэза псалъэхэр. Адыгэ псалъэгъэнахуэм щӀыгъужыпхъэхэр. Налшык: Изд. КБИГИ, 2009.