Wp/grc/Γαλλικὴ Γλῶσσα

< Wp‎ | grcWp > grc > Γαλλικὴ Γλῶσσα

Γαλλικὴ ΓλῶσσαΦραγκικὴ (γαλλιστί: langue française, [lɑ̃ɡ fʁɑ̃sɛːz]) ἐστὶ Ἰνδοευρωπαϊκὴ γλῶσσα εἰς τὴν ῥωμανικῶν σύστασιν τελοῦσα. Ἐγχώριός ἐστι τῇ Εὐρώπῃ καὶ δὴ τῇ Γαλλίᾳ, διὰ τὸν δὲ ἀποικισμὸν διεχύθη ἀνὰ πᾶσαν τὴν οἰκουμένην ὥστε ἐν μηδεμιᾷ ἠπείρῳ μὴ λαλεῖσθαι. Οἱ πλεῖστοι (~60%) δῆτα τῶν λαλούντων αὐτὴν κατοικοῦσι ἐκτὸς Εὐρώπης.[3] Δημοσία γλῶσσά ἐστι εἰκοσιεννέα χωρῶν καὶ μία τῶν ἓξ δημοσίων χρωμένων ὑπὸ τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν.[4] Αἱ πλεῖσται τῶν χωρῶν,ὅπου ἡ γαλλικὴ λαλεῖται, εἰσὶ μέλη τῆς Διεθνοῦς Συστάσεως τῆς Φραγκοφωνίας (Organisation internationale de la Francophonie, OIF).

ἹστορίαEdit

Ἡ Γαλλικὴ ἐγενήθη ἐκ τῆς Δημώδους Λατινικῆς ἣ ἐστρώθην εἰς τὴν ὑπὸ Ῥωμαίων ἁλοῦσαν βόρειον καὶ μέσην Γαλατίαν ἀπὸ τοῦ πρώτου ἕως τοῦ τετάρτου αἰῶνος. Ἐν τούτοις τοῖς αἰῶσιν ἐπὶ τὸν ἑνδέκατον πᾶντες ὀλίγου ἐχρῶντο τῇ Λατινικῇ γράφεσθαι. Ἡ παλαιτάτη μαρτυρία τῆς Γαλλικῆς εἰσι οἱ Ὅρκοι τοῦ Ἀργεντοράτου ὃν ὤμοσαν οἱ στρατιῶται τοῦ Μεγάλου Καρόλου τὸ 842. Τοῦ Μεσαίωνος συγγράμματα πολλακὶς γαλλιστὶ συνετίθεντο καὶ ταχὺ ἡ γαλλικὴ ἐγένετο ἡ γλῶσσα τῆς διοικήσεως καὶ τῆς δικαστικῆς. Ὅσῳ αὐξάνετο ἡ δύναμις τῆς Γαλλίας, τόσῳ διεχεῖτο ἡ γλῶσσα αὐτῆς ἀνὰ τὴν οἰκουμένην ὥστε γίγνεσθαι ἡ γλῶσσα τῆς διπλωματίας. Ἔσωσεν ταύτην τὴν θέσιν μέχρις οὗ κατέστη ὑπὸ τῆς Ἀγγλικῆς τὸν εἰκοστὸν αἰῶνα.

ΦωνολογίαEdit

Ἐν τῇ Γαλλικῇ αἱ συλλάβαι δύνανται ὑπερφέρειν τοὺς τῶν λέξεων ὅρους οἷον:

  • Γραμμένως: On a laissé la fenêtre ouverte.
  • Ἑρμηνευομένως: Ὑπελίπομεν τὴν θυρίδαν ἀνεῳγμένην.
  • Ἐκφορὰ ἀπηρημωμένως: /ɔ̃ a lɛse la fənɛːt(ʁ) uvɛʁt/
  • Ἐκφορὰ ἀθρόως: /ɔ̃.na.lɛ.se.laf.nɛ.tʁu.vɛʁt/

Εἰ καὶ πολλαὶ ποικιλίαι τῆς Γαλλικῆς εἰσι, οἱ πλεῖστοι τῶν λαλούντων τοῖσδε φωνήμασι χρῶνται:

Γαλλικὰ σύμφωναEdit

Χειλικά Ὀδοντικὰ/Φατνιακά Οὐρανικὰ/Μεταφατνιακά Ὑπερωϊκὰ/Σταφυλικά
Ἔρρινα m n ɲ ŋ
Ἔκροτα ἠχώδη p t k
ἄηχα b d g
Τριβόμενα ἠχώδη f s ʃ ʁ
ἄηχα v z ʒ
Προσεγγιστικά ἁπλᾶ l j
χειλικά ɥ w

Γαλλικὰ φωνήενταEdit

Στοματικά
Πρόσθια Μέσα Ὀπίσθια
Μὴ στρογγύλα Στρογγύλα
Κλειστά i u
Κλειστὰ-μέσα e ø ə o
Ἀνεῳγμένα-μέσα ɛ, ɛː œ ɔ
Ἀνεῳγμένα a ɑ
Ἔρρινα
Πρόσθια Ὀπίσθια
Μὴ στρογγύλα Στρογγύλα
Ἀνεῳγμένα-μέσα ɛ̃ œ̃ ɔ̃
Ἀνεῳγμένα ɑ̃
  • Τὰ /ɑ/, /ɛː/ καὶ /œ̃/ τείνουν μεταλλάσσεσθαι εἰς /a/, /ɛ/ καὶ /ɛ̃/ ὑπὸ τῶν ἐν Γαλλίᾳ λαλούντων.
  • Τὸ /ʁ/ μετηλλάχθη ἀπὸ τοῦ /r/, ὃ σῴζεται ἔν τισι διαλέκτοις.

ΠαραδείγματαEdit

Πάτερ ἩμῶνEdit

Γαλλιστί Ἑλληνιστί
Notre Père, qui es aux cieux,
que ton nom soit sanctifié,
que ton règne vienne,
que ta volonté soit faite
sur la terre comme au ciel.
Donne-nous aujourd’hui notre pain de ce jour.
Pardonne-nous nos offenses,
comme nous pardonnons aussi à ceux qui nous ont offensés.
Et ne nous laisse pas entrer en tentation
mais délivre-nous du Mal.
Amen.
Πάτερ ἡμῶν ὁ ἐν τοῖς οὐρανοῖς·
ἁγιασθήτω τὸ ὄνομά σου·
ἐλθέτω ἡ βασιλεία σου·
γενηθήτω τὸ θέλημά σου,
ὡς ἐν οὐρανῷ καὶ ἐπὶ τῆς γῆς·
τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον·
καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφειλήματα ἡμῶν,
ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν·
καὶ μὴ εἰσενέγκῃς ἡμᾶς εἰς πειρασμόν,
ἀλλὰ ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ.
Ἀμήν.

Συγγενεῖς μετὰ τῆς Ἑλληνικῆς Γαλλικαὶ λέξειςEdit

Γαλλική Ἑλληνική Γαλλική Ἑλληνική
mère μήτηρ je ἐγώ
père πατήρ tu σύ
frère φράτηρ un οἶος
pied ποῦς deux δύο
cœur καρδία trois τρεῖς
oreille οὖς dix δέκα
bœuf βοῦς œil ὄμμα

Λεξικὰ Γαλλικῆς-ἙλληνικῆςEdit

ΠηγαίEdit

  1. "Portail de l'Organisation Internationale de la Francophonie (OIF)". Organisation Internationale de la Francophonie
  2. "French language is on the up, report reveals". thelocal.fr
  3. "The status of French in the world". www.diplomatie.gouv.fr
  4. "Official Languages". www.un.org

Σύνδεσμοι ἘξώτεροιEdit

Ἡ Οὐικιπαιδεία ἐν τῇ
Γαλλικῇ Γλώσσῃ
Ἥδε ἡ ἐγγραφὴ περὶ γλωσσολογίας δεῖ παρεκτενεῖσθαι . Βοηθεῖτε μετὰ τῆς ὑμετέρας εἰσφορᾶς τῇ ἐργασίᾳ ταύτῃ.