Wp/blk/လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ

< Wp‎ | blkWp > blk > လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ

မျန်မာခမ်းထီကို ကအဝ်ႏဒါႏ လိုꩻမျိုꩻတရျာꩻလွိုအကိုယိုနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻလဲ့ အဝ်ႏပါသော့ꩻတမျိုꩻသွူ၊ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ အုံအဝ်ႏဖြဝ်ꩻခမ်းအခဝ်နဝ်၊ စောက်ꩻတနျာႏခမ်း၊ စောက်ꩻဗွာခမ်း၊ မဲင်ꩻခမ်းတွမ်ႏ တွိုင်ႏပဂိုꩻကိုဖုံႏ၊ ကဲန်းအာအာနဝ်ꩻ အဝ်ႏအုံဖြဝ်ꩻခမ်း အခဝ်နဝ်ꩻသွူ၊ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻဇာႏတိနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ(ပွိုင်းလဲင်ႏ)သထွုံႏခမ်း(ယိုခါ)မဲင်ꩻခမ်းကိုသွူ။ ပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ လိတ်လဲ့အဝ်ႏဒျာႏ၊ လိတ်ပအိုဝ်ႏနဝ်ꩻ လိတ်စခါတွမ်ႏလိတ်တသာ ခွဲꩻချာꩻဗာႏနီမျိုꩻသွူ၊ လိတ်စခါ-ကရိုꩻနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏသရ၊ ဗီး၊ အက္ခရာႏ အဝ်ႏခေါ်ခေါ်မွေးတဝ်း၊ မန်းသရ၊ ဗီး၊ အက္ခရာႏယို ထူႏသုံꩻထွူတွော့ꩻ တဲမ်းအီပအိုဝ်ႏငဝ်း နုဲင်းနဝ်ꩻလွုမ်ꩻသွူ။ ပအိုဝ်ႏငဝ်းရန်းနဝ်ꩻ အာလဲဥ်းမန်းငဝ်းရန်းတဲင် ထူႏမန်းလိတ်ဖြုံႏ တဲမ်းအီပအိုဝ်ႏငဝ်းနဝ်ꩻ တလꩻလို့တဝ်း၊ လိတ်တဖြုံႏ အငဝ်းထန်ႏနီသိုမ်ငွါတဲင် ဖေႏကထန်ႏပအိုဝ်ႏငဝ်းနဝ်ꩻ ကျမ်ႏစဲႏဟော်ꩻဗာႏနေးသွူ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ ပွိုင်းလဲင်ႏနဝ်ꩻ လိတ်အုပ်၊ လိတ်စောင်ႏ ဒင်ႏစက်တွဲႏနျꩻနေးနဝ်ꩻ တအဝ်ႏအာတဝ်းနုဲင်းယိုခါ၊ အဝ်ႏအာဒျာႏ လိတ်တဲမ်းစူ၊ လိတ်ပပ်၊ လိတ်ထူဖုံႏလွုမ်ꩻသွူ။

လိတ်စခါနဝ်ꩻ တဲမ်းအီပအိုဝ်ႏငဝ်း ကွပ်တလꩻလို့တဝ်းနဝ်ꩻမꩻ ထွင်ႏတသာဗာႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏနဝ်ꩻသွူ၊ လိတ်ပအိုဝ်ႏတသာ ယိုခါနဝ်ꩻ ဗွေႏဗွန်ကျောင်ꩻတန် ဗွေႏနရိန္ဒ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားကံဦး ဗွေႏမေဓိယသီး တဲက်တွန်ꩻချက်အလꩻ ဗွေႏဗွန်ဖြားသုနန္ဒ ကျောင်ꩻထီသိမ်ႏ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ တဲမ်းထွင်ႏဖေႏသွူ။ ကတဲမ်းထွူနဝ်ꩻ နေင်ႏ ၁၃၁၁-ဗာႏ၊ ဝါႏခေါင်ႏလောင်း(၅)နီꩻရိုꩻနဝ်ꩻတဲင် ဗꩻတွိုႏနေင်ႏ ၁၃၆၇-ဗာႏ ဟန်ႏနေင်ႏယိုနဝ်ꩻ လꩻလဲဥ်းနေင်ႏပေါင်ꩻ(၅၆)သွူ။ ဗွေႏဗွန်ဖြားထီသိမ်ႏလိတ်မွူးနဝ်ꩻ (၁)ပါဠိ (၂)မန်း (၃)ပအိုဝ်ႏ သိုမ်မျိုꩻသိုမ်ဘာႏသာႏ သွဥ်ဖေႏကယိုꩻ၊ တဲမ်းဖေႏကယိုꩻ အခင်ႏခံႏအွဥ်ႏခါꩻ အချက်ယိုသိုမ်ချက်သွူ။ ဗွေႏဗွန်ဖြားထီသိမ်ႏ လိတ်မွူးယိုနဝ်ꩻ ဗီးအဝ်ႏ(၃၆)ဖြုံႏ၊ သရအဝ်ႏ(၁၂)ဖြုံႏ စုစုခြွဥ်း အက္ခရာႏအဝ်ႏ(၄၈)ဖြုံႏသွူ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားထီသိမ်ႏလိတ်မွူးယို ကတွဲႏနျꩻထန်ႏဗာႏဖိုလဲဥ်းနဝ်ꩻ-

  • (၁)နေင်ႏ ၁၃၁၉-ဗာႏ၊ ဗွေႏဗွန်ဖြားထမ်းဘုရာꩻ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻ ထူႏတာႏဝွန်ႏ ဖျင်စီႏစဲဥ်ႏဖေႏတဲင် "ပအိုဝ်ႏအက္ခရာႏလိတ်မွူးတသာ"အမဥ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏနဝ်ꩻ တလဲင်ႏ။
  • (၂)နေင်ႏ ၁၃---ဗာႏ၊ ဗွေႏနန္ဒဝံသ (ဓမ္မာစရိယ)(ခွန်ထွန်းလှိုင်) ထူႏတာႏဝွန်ႏ ဖျင်စီႏစဲဥ်ႏဖေႏတဲင် "ပအိုဝ်ႏလိတ်မွူးတွမ်ႏ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ ပ-ဒုတွဲꩻ"အမဥ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏနဝ်ꩻ တလဲင်ႏ။
  • (၃)နေင်ႏ ၁၃၄၉-ဗာႏ၊ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသင်္ဃာႏစွိုꩻ ထူႏတာႏဝွန်ႏ ဖျင်စီႏစဲဥ်ႏဖေႏဒါႏ "ပအိုဝ်ႏလိတ်မွူးစောင်ႏ"အမဥ်ꩻကအဝ်ႏဒါႏ လိတ်မွူးစောင်ႏယိုခါ တလဲင်ႏ၊ သိုမ်လဲင်ႏသိုမ်ခြွိုက်လဲဥ်းသွူ။

လိတ်မွူးယိုခါနဝ်ꩻ ပုဂ္ဂိုလ်ႏယို၊ ပုဂ္ဂိုလ်ႏနဝ်ꩻ ထူႏတာႏဝွန်ႏ ဖျင်စီႏစဲဥ်ႏဖေႏနုဲင်းနဝ်ꩻ အမဥ်ꩻတပါတဝ်း၊ "ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံဃာႏစွိုꩻ"စီႏစဲဥ်ႏတဲမ်းထန်ႏဖေႏ အဝ်ႏပါနုဲင်းနဝ်ꩻလွုမ်ꩻလဲ့-

  • (၁) ဗွေႏဗွန်ကောဝိဒ

ကျောင်ꩻဇဝနာရာမ၊ ဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏ။

  • (၂) ဗွေႏဗွန်ပညာနန္ဒ (ယိုခါ ခွန်ပညာႏဗုတ်)

ကျောင်ꩻလွယ်ကောင်ꩻ၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻ။

  • (၃) ဗွေႏဗွန်ဣန္ဒာဝုဓ

ကျောင်ꩻစခုဲင်း၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻသီး ထူႏတာႏဝွန်ႏ တဲမ်းထန်ႏဖေႏ ဟွုန်ထွꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ပအိုဝ်ႏလိတ်မွူးယိုခါနဝ်ꩻ ကခြပ်ရဲဥ်ႏ၊ အွဥ်ႏစဲဥ်ႏတဲမ်းထန်ႏဒါႏ လိတ်မွူးတွဲꩻ၊ သွဥ်ခန်ꩻ၊ ဖတ်လွူꩻခန်ꩻ၊ အရုပ်ဖုံႏနဝ်ꩻ ဝွေꩻဗွေႏသီးသိုမ်ပါꩻ မတ်ဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။ ကနျꩻထန်ႏဒါႏ အရီးနီလဲင်ႏနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏနုဲင်းယိုခါ တဥ်ႏတဥ်ႏခွေါင်ခွေါင် တအဝ်ႏတဝ်းဒွိုန်းတဲင် နျꩻထန်ႏသွူလဲ့ ကေားသွဥ်ကေားထွားသားဆေ့ꩻတွော့ꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏတသာနဝ်ꩻ စွစ်ꩻလီငါႏတဝ်း၊ ဒါႏသားအာငါႏတဝ်း နုဲင်းယိုခါသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ ဟော်ꩻတာႏ၊ ထွားတာႏ လိတ်စောင်ႏဖုံႏနဝ်ꩻ ခွန်ထွန်းလှိုင် ပအိုဝ်ႏစက်နျꩻလိတ် ကျောင်ꩻတန်တောင်ႏကီꩻ ခံႏအနစ်နာႏ တွဲႏနျꩻထန်ႏဖေႏတဲင် ပနဲးထန်ႏအာဒျာႏသွူ။

နေင်ႏ ၁၃၃၉-ဗာႏ၊ ဒဲဥ်သီႏလာဗွေ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻ နောင်ယာသုဲင်ꩻကို ကမာꩻလွေꩻဒါႏ ပွယ်ꩻတန်မွူးနီꩻခွိုꩻပအိုဝ်ႏနဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻ စွစ်ꩻလီတာႏအရေꩻယို အွဥ်ႏထွော့လွေꩻခန်း ထာꩻမာꩻတဖူꩻစဲဥ်ႏတဗာႏအနေႏသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻထွူ ကူꩻငါလွေꩻ နေင်ႏ ၁၃၄၀-ဗွေ၊ ဒဲဥ်စေတ်ꩻလာနဝ်ꩻ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ၊ ပထမကျောင်ꩻတန် သံႏဃာႏတသီႏယုံႏကို ထွို့ꩻဗူႏလွေꩻခန်း ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏစွိုꩻ နုဲင်းယိုခါနဝ်ꩻသွူ။ အဝ်ႏနဝ်ꩻမာꩻငါ ဗꩻတွိုႏဟန်ႏနီꩻ ဗဟိုႏသံႏဃာႏစွိုꩻလဲ့ အသွုပ်တထဲ့တဝ်း၊ သꩻရက်ခွိုꩻကအဝ်ႏဒါႏ သံႏဃာႏတန်သီး တပါꩻထွူတပါꩻ၊ တသွုပ်ထွူတသွုပ် လုဲင်ႏလွဝင်ꩻပြေင် အဝ်ႏအွဥ်ငါ ထူႏတာႏဝွန်ႏလွေꩻတွော့ꩻ ဗဟိုႏသံႏဃာႏအစွိုꩻနဝ်ꩻ ဗꩻတွိုႏလွဥ်ဟန်ႏနီꩻသွူ။ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏ လိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ထာꩻမာꩻဖုံႏလဲ့ တဲမ်းထေလွေꩻလိတ်စောင်ႏ သွဥ်တာႏဖုံႏ၊ ဗွောင်လွေꩻဖေႏ ထွာနွောင်ꩻဆရာႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏ ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻဖုံႏ၊ ပအိုဝ်ႏကအဝ်ႏအာဒါႏ ဝင်ꩻနယ်ႏကိုဖုံႏနဝ်ꩻ အွိုင်ႏတွိုင်ꩻ၊ ဒုံတွိုင်ꩻ အွဥ်ႏလွေꩻဖေႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏစေပွယ်ꩻဖုံႏတွော့ꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏယို သွဥ်သား၊ ဒါႏသားအာလွဥ်၊ ထွားတာႏ လိတ်အုပ်၊ လိတ်စောင်ႏဖုံႏလဲ့ ထန်ႏလွဥ်အာသွူ။ တဲႏနေင်ႏ ၁၃၄၀-ဗွေ၊ ဒဲဥ်စေတ်ꩻလာမာꩻငါ ကထေင်းထမ်ႏလွေꩻဒါႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏစွိုꩻ ဥက္ကဋ္ဌ တာႏဝွန်ႏနဝ်ꩻ နုဲင်းဆꩻလယိုအတွိုင်ꩻသွူ။

  • (၁)ရီးရီးအွဥ်အွဥ်နဝ်ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တအရိယ၊

ကျောင်ꩻမြို့ဦး၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ။

  • (၂) နဝ်ꩻထွူနဝ်ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တပဏ္ဍိတ၊

ကျောင်ꩻနောင်ကာꩻတန်၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻ။

  • (၃)ဗွေႏစင်ꩻတန်ကောဝိဒ၊

ကျောင်ꩻနောင်ကာꩻတန်၊ ဝေင်ꩻနယ်ႏတောင်ႏကီꩻ။

  • (၄)ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တဣန္ဒက၊

ကျောင်ꩻမြို့ဦး၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ။

  • (၅)နဝ်ꩻထွူနဝ်ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တလက္ခဏသာမိ၊

ကျောင်ꩻအေးစေတီ၊ ဝေင်ꩻတောင်ႏကီꩻ။

  • (၆)နဝ်ꩻထွူနဝ်ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တကောဝိဒ၊

ကျောင်ꩻဇဝနာရာမ၊ ဝေင်ꩻသီႏသဲင်ႏ (ဥက္ကဋ္ဌ-ယိုခါ)သွူ။

ထွာနွောင်ꩻဆရာႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏ ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻလဲ့ အမုဲင်(၂၁)ဗွေလွေꩻလဲဥ်း နေင်ႏ ၁၃၆၇-ဗာႏ ကဗွောင်လွေꩻဒါႏ ဝေင်ꩻနယ်ႏသီႏသဲင်ႏ၊ သုဲင်ꩻခဝ်၊ ကျောင်ꩻသုခအောင်ႏညီꩻကိုနဝ်ꩻသွူ။

လိတ်ပအိုဝ်ႏယို သွဥ်သား၊ ဒါႏသား ကအာဗာႏနဝ်ꩻ ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻကေꩻဇူꩻ ခွေသွဥ်းမဥ်ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ၊ ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻနဝ်ꩻ ဒါႏအီလိတ်လွုမ်ꩻတကာႏတဝ်း-

  • (က)ဗွေႏသံႏဃာႏသီးလဲ့ အဝ်ႏတဖဲ့ꩻတွမ်ႏတဖဲ့ꩻ တပါꩻတွမ်ႏတပါꩻ မော့ꩻခွဲးဗာႏလို့ဝင်ꩻ။
  • (ခ)ကျောင်ꩻသားမူႏခိုဖုံႏလဲ့ အဝ်ႏတဖဲ့ꩻတွမ်ႏတဖဲ့ꩻ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ မော့ꩻခွဲးသေငါꩻ၊ ဖဥ်းမွိုတ်ဗာႏလို့ဝင်ꩻ။
  • (ဂ)ကထွာဒါႏ ဒေႏသခံႏသွဥ်တန်ꩻ ကောႏမတီႏဖုံႏလဲ့ ထီႏဗာႏဗွေႏသံႏဃာႏအာ၊ ထီႏဗာႏကျောင်ꩻသားမူႏခိုအာတဲင် သꩻဝင်ႏစာꩻ၊ သꩻထင်းတန်ချာယင်း နီပအိုဝ်ႏလိုꩻမျိုꩻ။
  • (ဃ)ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻထွူ ကျောင်ꩻလင်ꩻပွယ်ꩻနဝ်ꩻ စတိတ်ရှိုး၊ အကျူႏပဒေႏသာႏဖုံႏ ပါသေႏသေႏတဲင် ကဝါႏသနာႏထာꩻကျူႏ၊ ငဝ်းတချင်ꩻသားဖုံႏလဲ့ လꩻအခွင်ꩻအရေꩻတွော့ꩻ နီပအိုဝ်ႏအနုပညာႏ ယေန်ႏငဲးမုꩻ တိုꩻတက်ထင်ႏထိုအီ။
  • (င)သွဥ်တန်ꩻလင်ꩻ ကျောင်ꩻသားမူႏခိုဖုံႏ ကထွိုင်ႏအာနဝ်ꩻ ဒုံတွိုင်ꩻ၊ ရပ်တွိုင်ꩻ ကလိုႏအပ်ဒါႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏဆရာႏဖုံႏလဲ့ အယပ်ꩻအခုဲင်ႏအဲဥ်ထဝ်း။

ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻနဝ်ꩻ ပအိုဝ်ႏသံႏဃာႏတွမ်ႏ ဒေႏသခံႏ ပအိုဝ်ႏစွိုးခွိုꩻအစွိုꩻ၊ ဒေႏသခံႏမွိုးဖါလိုꩻထံꩻ၊ ကျောင်ꩻသားမူႏခိုသီး လွောင်ႏဗူႏညီႏညွတ်ရေꩻ သာဓကတဗာႏ မဥ်ႏရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့ အဝ်ႏလꩻဒျာႏသွူ၊ ဗဟိုႏသွဥ်တန်ꩻယိုနဝ်ꩻ အစဲဥ်ႏအဝ်ႏလိုႏကုဲင်တဝ်း၊ အဝ်ႏလိုႏအွဥ်ႏဒျာႏ စွုမ်ႏနေင်ႏႏနေင်ႏသွူ။

တဲႏနေင်ႏ ၁၃၄၀-ဗွေ၊ ကထွို့ꩻဗူႏလွေꩻဒါႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏစွိုꩻမာꩻငါ ဗꩻတွိုႏလွဥ်ဟန်ႏသနီꩻ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻ ရုဲင်ꩻတသွိုးမုꩻနဝ်ꩻ နေင်ႏပေါင်ꩻ(၃၀)ဗော့ꩻလဲဥ်းတဲင် စစရာႏရာႏ အမန်ႏအဝ်ႏလဲဥ်းသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ ခွေသွဥ်းနဝ်ꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏ ဆရာႏတဖြာꩻအနေႏ နမ်းမော့ꩻချက်အလꩻလဲ့နဝ်ꩻ၊ လိတ်ပအိုဝ်ႏဆရာႏလင် နမ်းမော့ꩻချက်အလꩻလဲ့နဝ်ꩻ၊ သꩻကဝင်ႏစာꩻဒါႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏ သုတေသီပုဂ္ဂိုလ်ႏသီး ထာꩻထီႏအနေႏလဲ့နဝ်ꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ အပဲစ်ကင်ꩻ၊ အမင်ꩻလွစ် သဲင်ဟဝ်ပတ္တမျာꩻတဖြုံႏအနေႏ တဟဲ့ꩻထွိုက်တဝ်းဒွိုန်းသွူ။ ပွိုးတမုဲင်ꩻနဲးတဲင် လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ-

  • (က)ပအိုဝ်ႏငဝ်းရန်း (၈)ရန်းအကို အဝ်ႏ(၆)ရန်းလွုမ်ꩻတဲင် တဲမ်းအီပအိုဝ်ႏငဝ်း လꩻလို့တဝ်းဒွိုန်း။

(၁) က (၂) ကꩻ (၃) ကး (၄) ကႏ (၅) ကာ (၆) ကာꩻ (၇) ကား (၈) ကာႏ ပအိုဝ်ႏငဝ်းရန်း ယို(၈)ရန်းအကို လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ အမုဲင်(၃/၄)နဝ်ꩻ လိတ်ဖြုံႏအဲဥ်ထဝ်း၊ အမုဲင်(၁/၂)နဝ်ꩻ အငဝ်းအဲဥ်ထဝ်း၊ လိတ်ဖြုံႏနဝ်ꩻ ထူႏနံပတ်(၁/၂)တဲင် အငဝ်းနဝ်ꩻ ထူႏနံပတ်(၃/၄)ငဝ်းသွူ။

  • မီႏငမ်းအဗာႏနာꩻ(လဲ့)(လဲ့ႏ)ညာꩻညာꩻဟုဲင်း

ဝါကျယိုအကို စူမီႏကွင်ꩻကို လိတ်နီဖြုံႏနဝ်ꩻ မီႏထူႏငဝ်းရန်း(၈)ဖြုံႏအနေႏနဝ်ꩻ လိတ်ဖြုံႏမဲဉ်ႏ၊ အငဝ်းမဲဉ်ႏဒျာႏသွူ။ ကွဲႏတွော့ꩻ- လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ ငဝ်းရန်းအဝ်ႏ(၆)ဖြုံႏလွုမ်ꩻတဲင် (လဲ့း)(လဲ့ႏ)သမ်းပါတဝ်း၊ အဝ်ႏ(လဲ့)(လဲ့ꩻ)လွုမ်ꩻတွော့ꩻ (လဲ့)(လဲ့ꩻ)လိတ်ဖြုံႏယို(၂)ဖြုံႏနဝ်ꩻ အငဝ်းထန်ႏတေား(လဲ့း)(လဲ့ႏ)သွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ဝါကျကီယိုနဝ်ꩻ မဥ်ႏထွာလိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ ငဝ်းရန်း(၆)ဖြုံႏနဝ်ꩻ လိတ်ဖြုံႏမဲဥ်ႏတဲ့ အငဝ်းထန်ႏတေား(လဲ့း)(လဲ့ႏ)တွော့ꩻ ငဝ်းမဲဥ်ႏတဝ်း ရိုꩻဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻ။ ကွဲႏတွော့ꩻ- လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ မဥ်ႏသွဥ်လိတ်မွူးနဝ်ꩻ (လဲ့)(လဲ့ꩻ)ယို အငဝ်းအွဥ်ႏထန်ႏ(လဲ့း)(လဲ့ႏ)လဲ့ ကထွိုင်ႏသွုံꩻမွေး ဝါကျကိုနဝ်ꩻ အငဝ်းအဝ်ႏထန်ႏစွူစွူဒျာႏ (လဲ့)(လဲ့ꩻ)တွိုင်ꩻတွိုင်ꩻသွူ၊ မဥ်ႏလိုႏတဲမ်း"လဲ့ႏမေႏ"နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ တဲမ်းအီယင်းဒျာႏ "လဲ့ꩻ)ယိုတဖြုံႏနေနေသွူ။

ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ တဲမ်းအီပအိုဝ်ႏငဝ်း တလꩻလို့တဝ်း၊ လိတ်(၁)ဖြုံႏ အငဝ်းထန်ႏ(၂)ငွါတဲ့အဝ်ႏ ရိုꩻဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ၊ လိတ်(၁)ဖြုံႏ အငဝ်းထန်ႏ(၂)ငွါနဝ်ꩻ ငဝ်းရန်းကိုလွုမ်ꩻကာႏတဝ်း လိတ်မွူးတွဲꩻကို လိတ်(၁)ဖြုံႏ အွဥ်ႏထန်ႏ(၂)ငွါစားလဲ့ အဝ်ႏနေဒွိုန်းသွူ။ နဝ်ꩻနဝ်ꩻ လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၄)သွဥ်ခန်ꩻ(၁)(၂)(၃) လိတ်ရဲဥ်ႏ(၄)သွူ။

  • သွဥ်ခန်ꩻ(၁)လိတ်ရဲဥ်ႏ

ကွတ် ကွတ်ꩻ ကွန် ကွန်ꩻ ကွန်း ကွန်ႏ

  • သွဥ်ခန်ꩻ(၂)လိတ်ရဲဥ်ႏ

ကျွတ် ကျွတ်ꩻ ကျွန် ကျွန်ꩻ ကျွန်း ကျွန်ႏ

  • သွဥ်ခန်ꩻ(၃)လိတ်ရဲဥ်ႏ

ကြွတ် ကြွတ်ꩻ ကြွန် ကြွန်ꩻ ကြွန်း ကြွန်ႏ လိတ်ယို(၃)ရဲဥ်ႏနဝ်ꩻ "အ"သရဒျာႏလဲ့ "အ"သရငဝ်း တအွဥ်ႏထန်ႏတဝ်း၊ အွဥ်ႏထန်ႏဒျာႏ"အု-အူ"သရငဝ်းတွမ်ႏ"အို့-အို"သရငဝ်းသွူ။

  • "အု-အူ"သရငဝ်းပွုံႏစံႏ"

ခွတ်ꩻ(အုသရငဝ်း)ကတူႏ-သူႏနမ်းမန်ꩻမောက်ꩻအွန်(အူသရငဝ်း)။

  • "အို့-အို"သရငဝ်းပွုံႏစံႏ"

နွတ်(အို့သရငဝ်း)ဆာဆာ-အွာဗွေႏဗွန်(အိုသရငဝ်း)ခင်ႏအော့ꩻ။ လိတ်ယို(၃)ရဲဥ်ႏနဝ်ꩻ အငဝ်းထန်ႏ(၂)ငွါစီႏတဲင် မဥ်ႏမာꩻလိတ်(၁)ဖြုံႏ အငဝ်း(၁)ငွါနဝ်ꩻ လိုႏနေ(၁)ရဲဥ်ႏစီႏသွူ။ (ခ)လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၆)သွဥ်ခန်ꩻ(၁)(၂)(၃)လိတ်ရဲဥ်ႏ(၇)နဝ်ꩻ အဝ်ႏသွူ(က်)သွတ်ꩻ၊ (င်)သွတ်ꩻ"ကွောက် ကွောက်ꩻ ကွောင် ကွောင်ꩻ ကွောင်း ကွောင်ႏ"နုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့ တွိုႏ(တ်)သွတ်ꩻ၊ (န်)သွတ်ꩻ "ကွောတ် ကွောတ်ꩻ ကွောန် ကွောန်ꩻ ကွောန်း ကွောန်ႏ"နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ တအဲဥ်ထဝ်းတဲင် မီႏလိုႏတဲမ်း "လိုꩻတ(ငွေါန်ႏ)"၊ "ငဝ်း(စွောန်ႏ)"နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ လꩻတဝ်း၊ တဲမ်းအီတေားဒျာႏ ဝဟွဲး(ဉ)သွတ်ꩻတွော့ꩻ ထွာတေားဒျာႏ"လိုꩻတ(ငွဥ်ႏ)"၊"ငဝ်း(စွဥ်ႏ)နုဲင်းနဝ်ꩻသွူ၊ ယိုတဲ့ လိုႏနေ(၁)ရဲဥ်ႏသွူ။ (ပ်)သွတ်ꩻ(မ်)သွတ်ꩻနဝ်ꩻတဲ့ ပအိုဝ်ႏငဝ်းတအဲဥ်ထဝ်းဒျာႏရင်ꩻတဲင် မဥ်ႏတွက်တဝ်းလိုꩻမျိုꩻလင်ငဝ်း၊ မဥ်ႏတွက်ပအိုဝ်ႏအနေႏနဝ်ꩻ အဲဥ်ထဝ်းလဲ့ အရေꩻတတန်တဝ်းသွူ။

(ဂ)လိတ်မွူးအတွဲꩻ(၅) သွဥ်ခန်ꩻ(၁)(၂)(၃)လိတ်ရဲဥ်ႏ(၄)

  • ကုပ် ကုပ်ꩻ ကုမ် ကုမ်ꩻ ကုမ်း ကုမ်ႏ
  • ကျုပ် ကျုပ်ꩻ ကျုမ် ကျုမ်ꩻ ကျုမ်း ကျုမ်ႏ
  • ကြုပ် ကြုပ်ꩻ ကြုမ် ကြုမ်ꩻ ကြုမ်း ကြုမ်ႏ နဝ်ꩻ "အု-အူ"သရငဝ်းထန်ႏတဝ်း၊ ထန်ႏတေား"အို့-အို"သရငဝ်း၊ "စူ(တို့ပ်ꩻ)၊ (ထိုမ်ꩻ)စူ"နုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် မီႏလိုႏတဲမ်း "လွေꩻ(ရုမ်ꩻ)၊ မောက်ꩻ(တုမ်ႏ)ရာႏ"နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ လိတ်ဖြုံႏအဲဥ်ထဝ်း၊ ယိုခါနဝ်ꩻ တဲမ်းတေားဒျာႏ"လွေꩻ(ရွုမ်ꩻ)၊ မောက်ꩻ(တွုမ်ႏ)ရာႏ"နုဲင်းနဝ်ꩻတွော့ꩻ သေန်ႏလျောႏမုꩻ အဲဥ်ထဝ်းသွူ။
  • (ဃ)အုံနောင်မန်းလိတ်မွူးတဲင် ပအိုဝ်ႏအနေႏ တလိုႏအပ်တဝ်းလဲ့ အငဝ်းဗွိုန်၊ လိတ်ဖြုံႏဗွိုန်တဝ်း လိတ်မွူးအတွဲꩻ(၂)လိတ်ရဲဥ်ႏ(၉)"ကံ့ ကံ့ꩻ ကံ ကံꩻ ကံး ကံႏ"တွမ်ႏ လိတ်မွူးအတွဲꩻ(၃)လိတ်ရဲဥ်ႏ(၇)"ကပ် ကပ်ꩻ ကမ် ကမ်ꩻ ကမ်း ကမ်ႏ"နဝ်ꩻ သမ်းအဝ်ႏသော့ꩻပါ နီထွောင်းတဲင် သွဥ်ဗာႏပိုႏ၊ ကျပ်ဗာႏပိုႏထိုꩻ၊ ပုံႏစံႏနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ အလင်လဲ့အဝ်ႏ၊ ငမ်းရွမ်ဖြုဲင်ꩻဆွာꩻထိုꩻတဲင် တဲမ်းနယ်တဝ်းဒွုမ်။
  • (င)ပအိုဝ်ႏအနေႏနဝ်ꩻ အသွတ်ꩻအက္ခရာႏ အဝ်ႏငါ(က်၊ င်၊ တ်၊ န်၊ ပ်၊ မ်၊ ဝ်)(၇)ဖြုံႏငါ လꩻဒျာႏလဲ့ အဝ်ႏထိုႏ(၈)ဖြုံႏ (က်၊ င်၊ စ်၊ ဉ်၊ တ်၊ န်၊ ပ်၊ မ်၊ ယ်၊ ဝ်)နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ သွဥ်ဗာႏပိုႏ၊ တဲမ်းဗာႏပိုႏလွုမ်ꩻ၊ အငဝ်းတထန်ႏထူꩻပိုႏတဝ်း၊ (စ်)(ဉ်)တွမ်ႏ(တ်)(န်)အငဝ်းထန်ႏဗွိုန်ဝင်ꩻတဲင် ထူႏအတွဲꩻမုဲင်ꩻလဲ့ လꩻဒျာႏ၊ (ယ်)တွမ်ႏ(အဲ)နဝ်ꩻလဲ့ အငဝ်းထန်ႏဗွိုန်တဝင်ꩻနေနေတဲင် ပအိုဝ်ႏအနေႏနဝ်ꩻ ထူႏငါ(၁)ဖြုံႏငါလဲ့ လꩻဒျာႏ၊ ကွဲႏတွော့ꩻ မီႏရိုꩻထွား(ဆွာꩻ)နုဲင်းမန်း၊ သွဥ်လိတ်မန်း ဖေႏကယိုꩻနဝ်ꩻ စင်းဒေါ့ꩻတဝ်း။
  • (စ)ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏအမုဲင်နဝ်ꩻ ( ံ=မုဲင်ကီ)( ့=မုဲင်လ)(- း=မုဲင်နီဖြုံႏ)နဝ်ꩻ ဝွေႏဖန်ႏခရာႏ တအဲဥ်ထဝ်းလဲ့ (- ႏ)ယို မဥ်ႏဟဲ့ꩻ(မုဲင်ပက်ငါ)နဝ်ꩻ(- ꩻ)ယို ဟဲ့ႏ(မုဲင်ငါ)နဝ်ꩻ သေန်ႏတဝ်း၊ ဟဲ့ꩻဒျာႏ(ပက်ငါ)နဝ်ꩻမꩻ သေန်ႏသွူ။

(၁)(အုဲင်)သရနဝ်ꩻ (င်)သွတ်ꩻပါတဝ်းလဲ့ အငဝ်းအဝ်ႏထန်ႏနွောင်ꩻဒျာႏ(အုဲ)၊ ထွိုင်ႏသော့ꩻပါ(င်)နဝ်ꩻ တဲမ်းဗာႏပိုႏ၊ စီႏဗာႏပိုႏ၊ ဟော်ꩻဗာႏပိုႏတဲင် စေးလို့ပိုႏ၊ အခိန်ႏလို့ပိုႏသွူတကာႏတဝ်း မဥ်ႏတွိုႏအသွတ်ꩻခန်ꩻကိုနဝ်ꩻ အငဝ်းတထန်ႏနွောင်ꩻတဝ်း၊ အွဥ်ႏထန်ႏအငဝ်းတဒါႏတဝ်းလဲ့ "သရ"စဲဥ်ႏတွိုင်ꩻတွမ်ႏ "အသွတ်ꩻ"စဲဥ်ႏတွိုင်ꩻ မဥ်ႏအွဥ်ႏတွယ်ꩻတဝင်ꩻနဝ်ꩻ(င်)ထပ်ထိုꩻတဝင်ꩻ။

  • (ဇ)(ဝ်)ကပါဒါႏ လိတ်မွူးတွယ်ꩻနဝ်ꩻ အေလျာငေါ်ꩻလ တပါတဝ်းလဲ့ အငဝ်းအဝ်ႏထန်ႏနွောင်ꩻဒျာႏ၊ ထွိုင်ႏသော့ꩻပါ အေလျာငေါ်ꩻလနဝ်ꩻ တဲမ်းဗာႏပိုႏ၊ စီႏဗာႏပိုႏ၊ ဟော်ꩻဗာႏပိုႏတဲင် စေးလို့ပိုႏ၊ အခိန်ႏလို့ပိုႏနေနေ။
  • (ဈ)လိတ်မွူးအတွယ်ꩻ(၃)မာꩻငါ အသွတ်ꩻခန်ꩻကို လိတ်မွူးတွယ်ꩻ သွဥ်ခန်ꩻဖုံႏနဝ်ꩻ သရစဲဥ်ႏတွိုင်ꩻလဲ့ တမွေးတဝ်း၊ အသွတ်ꩻစဲဥ်ႏတွိုင်ꩻလဲ့ တမွေးတဝ်း၊ ရော်ꩻရီးရော်ꩻရယ်ꩻ တဗူႏတဗန်ႏထိုꩻတဲင် သွဥ်ဗာႏမတ်ဗာႏယပ်ꩻထိုꩻ၊ အသွတ်ꩻခန်ꩻကိုယို မီႏအွဥ်ႏသရစဲဥ်ႏတွိုင်ꩻနဝ်ꩻ သွဥ်ဗာႏမတ်ဗာႏယိုꩻ။
  • (ဉ)လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ အသွတ်ꩻခန်ꩻကိုနဝ်ꩻ "သရ"ငဝ်းမဲဥ်ႏလဲ့အဝ်ႏ၊ "သရ"ငဝ်းတမဲဥ်ႏတဝ်းလဲ့အဝ်ႏ၊ ခွေ"သရ"ငဝ်း နာꩻထူႏ၊ နာꩻ"သရ"ငဝ်း ပါꩻထူႏ၊ တဗူႏတဗန်ႏထိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့အဝ်ႏ၊ အသွတ်ꩻလဲ့ နုဲင်းနဝ်ꩻနေနေ၊ အသွတ်ꩻနဝ်ꩻ ကဲဥ်းအာအာမဲဥ်ႏဒျာႏလဲ့ ယဟန်ႏနဝ်ꩻ အသွတ်ꩻငဝ်း မဲဥ်ႏတဝ်းလဲ့အဝ်ႏပါ။
  • (ဋ)ယိုခါ ကတဲမ်းဒါႏ"ပအိုဝ်ႏ""အိုဝ်ႏ"နဝ်ꩻ လိတ်သွဥ်ခန်ꩻကိုနဝ်ꩻ (ဝ်)သွတ်ꩻတပါတဝ်း၊ (ဝ်)သွတ်ꩻကပါဒါႏလိတ်မွူးတွဲꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏဒျာႏ"အော"သရလွုမ်ꩻ၊ နဝ်ꩻတွော့ꩻ ကထွိုင်ႏတဲမ်း"ပအိုဝ်ႏ"ယို ကသော့ꩻပါ(ဝ်)သွတ်ꩻနဝ်ꩻ အပိုႏဒျာႏ၊ ယုတ္တိအဲဥ်ထဝ်း၊ ငဝ်းဖဲ့ꩻချာဖဲ့ꩻငါငီႏတဝ်း၊ လိုႏတဲမ်းဒျာႏ"အိုႏ"နုဲင်းနဝ်ꩻလွုမ်ꩻ။

(ဝ်)သွတ်ꩻကတွဲꩻဒါႏတွမ်ႏ"အော"သရနဝ်ꩻတဲ့ တမဲဥ်ႏတဝ်း၊ "အော"သရယို တွဲꩻတွမ်ႏ(ဝ်)သွတ်ꩻနဝ်ꩻ အငဝ်းတထန်ႏနွောင်ꩻတဝ်း"အ"သရငဝ်း၊ ထန်ႏစွူစွူဗာႏဒျာႏ"အော"သရငဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ အမုဲင်(ဇ)ကို ကတဲမ်းဒါႏအတွိုင်ꩻ "အော"သရ(ဝ်)သွတ်ꩻတွဲꩻယိုနဝ်ꩻ ပယ်ႏထိုꩻ အေလျာငေါ်ꩻလတဲင် လိုႏသုံꩻဗော့ꩻ"အ"သရခြေင်ခြေင်လွုမ်ꩻ။ ယိုဖုံႏနဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏလိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ ခွုင်းခွေသွဥ်းကဟွုန်၊ ကထီႏ ဒေါ့ꩻခရာႏ၊ ဝွေႏဖန်ႏခရာႏ ယဟူးယဟန်ႏသွူ၊ မီႏထေနယ်လို့လို့လဲ့ ငမ်းရွမ်ဖြုဲင်ꩻဆွာꩻထိုꩻတွော့ꩻ ထေနယ်ဗာႏ ခွုင်းယိုလွုမ်ꩻသွူ။

နဝ်ꩻတွော့ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ ကအဝ်ႏလိုႏဖျင်၊ အဝ်ႏလိုႏပယ်ႏ၊ အဝ်ႏလိုႏထဲမ်အဝ်ႏအကျောင်ꩻယို သေလဲဥ်းဒျာႏတဲင် ဖျင်တဖျင်တဝ်း၊ ပယ်ႏတပယ်ႏတဝ်း၊ ထဲမ်တထဲမ်တဝ်းနဝ်ꩻ တာႏဝွန်ႏကအဝ်ႏဒါႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏစွိုꩻ ထာꩻမာꩻဒျာႏသွူ။ မဥ်ႏရိုꩻဖျင်တဲ့ တဆင်ႏဆင်ႏဖျင် ဖေႏကထွာဗာႏပုဲင်ႏ၊ တလဲင်ႏချင်ꩻ ဖေႏကထွူနဝ်ꩻ ခွုင်းကားတဲင် ပုဂ္ဂိုလ်ႏသꩻကဝင်ႏစာꩻဒါႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏ၊ ပုဂ္ဂိုလ်ႏဩဇာႏအာႏဏာႏ ကအဝ်ႏသားယို ဖစ်ပင်ꩻလို့လို့ထွူတွော့ꩻ ထာꩻထီႏပငါပရာꩻ ဒင်ႏပျꩻထွူတဝင်ꩻတဲင် အဟဝ်သွတ်ꩻတဗာႏ ဆုံꩻဖျတ်လွေꩻဗာႏသွူ။ ထွက်ပညာႏဗုတ် ကအဝ်ႏထွာလိုꩻကျောင်ꩻနဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏလိတ်ပအိုဝ်ႏယို ဒေါ့ꩻဗာႏဖိုငဝ်းအဝ်ႏ၊ အရိုꩻနုဲင်းမုဲင်ꩻနဲးတဲင်-

  • "လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ ဖျင် ပယ်ႏ ထဲမ်ခရာႏအဲဥ်ထဝ်း-နုဲင်းနဝ်ꩻလဲ့ နီတရိုꩻတဝ်း၊ ယိုခါနဝ်ꩻ သွဥ်သား၊ ဒါႏသား အဝ်ႏဆေ့ꩻနေ၊ သွဥ်သား ဒါႏသား မဥ်ႏအာလွဥ်တနီꩻခါနဝ်ꩻ လိုႏဖျင် ပယ်ႏ ထဲမ်လဲ့ ဖျင် ပယ်ႏ ထဲမ် အဝ်ႏလꩻဒျာႏ"ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ကွဲႏတွော့ꩻ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ဘဒ္ဒန္တလက္ခဏသာမိ၊ ကျောင်ꩻအေးစေတီ ကအဝ်ႏထွာဥက္ကဋ္ဌတွင်ꩻ ခွေသွဥ်းတွိုႏထေ့ဗာႏနဝ်ꩻ ဒေါ့ꩻနယ်ဗာႏဖို ခွေသွဥ်းနုဲင်းယို

  • "နီသွဥ်းသီး လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါနဝ်ꩻ ဖျင်ခရာႏအဲဥ်ထဝ်းလဲ့ ခွေသွဥ်းတရိုꩻတဝ်း၊ ဖျင်ခရာႏအဝ်ႏစွဥ်ႏလဲ့ ခွေသွဥ်းနဝ်ꩻ တခံႏတဝ်းအဖျင်၊ ဝင်ꩻမဥ်ႏဖျင်နွိုင်ႏနွိုင်ႏနဝ်ꩻ ခွေသွဥ်းတမာꩻတဝ်းဒွုမ်ထာꩻမာꩻ" ရိုꩻနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ။

ထွက်ပညာႏဗုတ်တွမ်ႏ ဗွေႏဆရာႏတောႏ ကျောင်ꩻအေးစေတီနဝ်ꩻ နီပအိုဝ်ႏကိုယို လိုꩻသေလိုꩻဒါႏ ပညာႏအဝ်ႏပုဂ္ဂိုလ်ႏနုဲင်းနုဲင်း၊ စွိုးခွိုꩻဘာႏသာႏ၊ သာႏသနာႏ၊ ပညာႏရေꩻအတွက် ကျိုꩻဆောင်ႏခွုမ်မာꩻ ကျိုꩻစာꩻဒျာႏနုဲင်းနုဲင်း၊ လိတ်ပအိုဝ်ႏတာႏ အရေꩻပါပုဂ္ဂိုလ်ႏနုဲင်းနုဲင်းလဲ့ ဒေါ့ꩻငဝ်းတဗွိုန်တဝ်းဝင်ꩻနုဲင်းယိုနဝ်ꩻ စဥ်ꩻစာꩻခရာႏသွူ။ မဥ်ႏနုဲင်းထွက်ပညာႏဗုတ်ငဝ်းနဝ်ꩻခါအလꩻနဝ်ꩻ ယိုခါနဝ်ꩻ သွဥ်သား၊ ဒါႏသား ပနဲးအာလဲဥ်းတဲင် အခိန်ႏတွိုႏလဲဥ်း ရိုꩻဗာႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ၊ ထာꩻရာꩻသီးမျိုꩻယိုနဝ်ꩻ "အမှားကြာ-အမှန်ဖြစ်"ကရိုꩻဒါႏ မန်းငဝ်းအတွိုင်ꩻ ထာꩻမာႏသီးမျိုꩻယို ကထွိုင်ႏညနဝ်ꩻ စွယ်ꩻသွုန်ႏခြꩻသꩻ ဖျင်တလꩻတဝ်း၊ ဖျင်တယိုꩻတဝ်းသွူ၊ တွမ်ႏသက်တန်ꩻတန်ထွူမꩻ ဖန်ပြောင်ꩻမဥ်ꩻနဝ်ꩻ ဗွိုန်ဝင်ꩻ၊ မဥ်ꩻတသာ အီႏတွင်ႏဗာႏနဝ်ꩻ ယိုꩻတဝ်းသွူ။

မန်းလိတ်ယိုခါနဝ်ꩻ ယထွောင်းထွောင်း၊ ယမျိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻ တမွေးတမဲဥ်ႏတဝ်း၊ သဘာဝယုတ္တိ တအဲဥ်ထဝ်းယို မန်းဒါႏပညာႏသား ယဟန်ႏနဝ်ꩻ အဝ်ႏသေစွဥ်ႏလဲ့ ကွပ်ပွိုးဖျင်တယိုꩻတဝ်းတွော့ꩻ စင်းမာꩻတဝ်း၊ အဝ်ႏသုံꩻလွေꩻဗာႏဒျာႏ အမာႏတွိုင်ꩻတွိုင်ꩻသွူ။ မန်းလိတ်နဝ်ꩻ မူလလိတ်မွူးငဝ်းအတွိုင်ꩻ သရ၊ ဗီး၊ အသွတ်ꩻငဝ်းဖုံႏယို ကွပ်ပွိုးတအွဥ်ႏထန်ႏလွဥ်ꩻတဝ်းမဲဥ်ႏမဲဥ်ႏ၊ အွဥ်ႏထန်ႏပြောင်ꩻထိုꩻအငဝ်း လဲင်ႏစိꩻစိꩻနဝ်ꩻမꩻ ယိုခါနဝ်ꩻ မန်းလိတ်ယို "ရေးမှာအမှန်-ဖတ်မှာအသံ"ကရိုꩻဒါႏငဝ်းအတွိုင်ꩻ တဲမ်းတမျိုꩻ၊ ဟော်ꩻတစွိုး၊ သတ်ပုံသတ်ညွန်းလဲ့ အာထိုꩻဗာႏနဝ်ꩻသွူ။ တွိုႏယိုခါ မန်းလိတ်၊ မန်းငဝ်းယဟန်ႏနဝ်ꩻ တဖြာꩻတွမ်ႏတဖြာꩻ တဲမ်းတဗွိုန်တဝ်းလွဝင်ꩻလဲ့ အဝ်ႏသွူ။ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ နီပအိုဝ်ႏယိုလဲ့ မွိုက်ခွိုက်အချိန်ႏကအဝ်ႏနေနဝ်ꩻ လိုႏဖျင်နုဲင်းမုဲင်ꩻ၊ လိုႏထဲမ်နုဲင်းမုဲင်ꩻလဲ့ ဖျင်-ထဲမ် အခိန်ႏတွိုႏလဲဥ်း ခွေသွဥ်းယူႏနုဲင်းနဝ်ꩻသွူ၊ မီႏဖျင် မီႏထဲမ်ခါ ခွေတစွိုး နာꩻတမျိုꩻ ထေင်ညင်ꩻတဝင်ꩻ ဖေႏကတွမ်ႏအဝ်ႏအာပုဲင်ႏနဝ်ꩻ ကအီႏဖျင်လိတ်ခရာႏ၊ အင်းရွယ်ႏချက်၊ တဖူꩻစဲဥ်ႏယို ထွို့ꩻရီးအွဥ်ဗာႏ နုဲင်းပါꩻကထွို့ꩻ ခမ်းထီအခေႏခံႏဥပဒေႏနဝ်ꩻသွူ။ ခွေသွဥ်းကဒင်ႏပျꩻနယ်ဒါႏ အမာႏပုံႏစံႏ အွိုးချာယိုဟွဥ်ႏနဝ်ꩻ အာႏဏာႏအဝ်ႏ ပုဂ္ဂိုလ်ႏတပါꩻအနေႏ မဥ်ႏဟော်ꩻ၊ မဥ်ႏထီႏဗာႏသွူနဝ်ꩻ မာꩻနုဲင်းမသူႏမသေတွော့ꩻ အုံထံအဝ်ႏထံနဝ်ꩻ အလွိုးတာႏဝွန်ႏ ဝွတ္တရာꩻတကေႏတဝ်း၊ ခွေသွဥ်းကဒင်ႏပျꩻနယ်ဒါႏ အချက်အွိုးချာယိုဖုံႏနဝ်ꩻ တချက်စီႏ တချက်စီႏ ဒင်ႏပျꩻအတွိုင်ꩻ မဥ်ႏမွေးမဲဥ်ႏဒျာႏလဲ့ မွေးမဲဥ်ႏဒျာႏအကျောင်ꩻ တွမ်ႏအကျောင်ꩻပျꩻ တဥ်ႏတဥ်ႏခွေါင်ခွေါင် သတာဝယုတ္တိအဝ်ႏအဝ်ႏ မဥ်ႏဖြေႏသျင်ꩻချာမꩻ အလွိုးတာႏဝွန်ႏကေႏသွူ။

နီပအိုဝ်ႏတာႏနဝ်ꩻ ထူႏပါဠိဘာႏသာႏ၊ မန်းဘာႏသာႏ အာဂမယုတ္တိ မဥ်ႏပျꩻအီအကျောင်ꩻနဝ်ꩻ အလွိုးတပါႏလိုႏတဝ်းသွူ၊ အဝ်ႏသေသေသွူအမာႏ၊ အဝ်ႏသေသေသွူ အဝ်ႏလိုႏဖျင်၊ အဝ်ႏလိုႏပယ်ႏ၊ အဝ်ႏလိုႏထဲမ်လဲ့ မဥ်ႏတဖျင်၊ ပယ်ႏ၊ ထဲမ်တဝ်းနဝ်ꩻ အကျောင်ꩻပျꩻ တဥ်ႏတဥ်ႏခွေါင်ခွေါင်အဝ်ႏမꩻ ဟဝ်သွူ။ မဥ်ႏ ဖျင် ပယ်ႏ ထဲမ်သွူကရိုꩻလဲ့ ကထွာဒါႏ နီပအိုဝ်ႏတစွိုးခွိုꩻလွုမ်း လိတ်စွယ်ꩻ၊ သꩻစွယ်ꩻ၊ ပုဂ္ဂိုလ်ႏစွယ်ꩻ အွဥ်ႏပုဲင်ႏ၊ နီဗွေႏဘုရာꩻ ကဟော်ꩻခါꩻဒါႏ ကာလာမသုတ်အတွိုင်ꩻ ထွား"အမဲဥ်ႏတရာꩻမဲ့ငါ"တစွိုးငါတဲင် ဖျင်နဝ်ꩻမꩻ အထီဗွေလိတ်ပအိုဝ်ႏယို အီႏလꩻနွောင်ꩻသွူ။ လိတ်မွူးအရဲဥ်ႏယို မဥ်ႏဖျင်နုဲင်းယို၊ လိတ်ဖြုံႏယို မဥ်ႏဖျင်နုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ မွေးမဲဥ်ႏလဲ့ မဲ့ꩻဗွိုန်ထိုꩻ လိုꩻမျိုꩻယို၊ လိုꩻမျိုꩻနဝ်ꩻလိတ်၊ မဲ့ꩻဗွိုန်ထိုꩻ ပုဂ္ဂိုလ်ႏယို ပုဂ္ဂိုလ်ႏနဝ်ꩻလိတ်၊ မဥ်ႏဗွိုန်ထိုꩻ ပါꩻလိတ်မဲ့ꩻ ပါꩻသွင်ꩻဖွီနီနုဲင်းနဝ်ꩻနဝ်ꩻ ယူႏပုဲင်ႏ၊ ပေါႏအမဲဥ်ႏတရာꩻနဝ်ꩻ ကဗွိုန်ခန်းထွီႏငဝ်း၊ ထော့ꩻငဝ်းတယဝ်း၊ ကအဝ်ႏခန်း လိုꩻဗားဖြောင်းကိုထန်ႏတယဝ်း ထူႏဗာႏဒျာႏသွူ။ နီလိတ်ပအိုဝ်ႏယို ခွေသွဥ်းကမဲဥ်အွဥ်ႏထွာငါႏနဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏနီလိတ်ယို နီပအိုဝ်ႏချာဒျာႏတယဝ်း၊ ခမ်းကိုခမ်းထန်ႏ လိုꩻမျိုꩻမုဲင်ꩻတယဝ်း သဲ့ꩻသွမ်ꩻခရာႏ၊ ဝွေႏဖန်ႏခရာႏ ဖေႏကတွမ်ႏအဝ်ႏဗာႏပုဲင်ႏ၊ လိုꩻမျိုꩻလင်၊ ဘာႏသာႏလင်ငဝ်းယို လို့လို့တရိုꩻနွောင်ꩻတဝ်းလဲ့ ခွုင်းကနွို့နီပအိုဝ်ႏငဝ်းရန်းနဝ်ꩻ တဲမ်းဖေႏကလꩻလို့လို့ မဲဥ်အွဥ်ႏထွာနုဲင်းနဝ်ꩻ။ မဥ်ႏဒေါ့ꩻဒွေါင်ႏဒွေါင်ႏနဝ်ꩻ ထာꩻသွဥ်ယိုꩻခရာႏ၊ တဲမ်းလꩻစွုမ်ႏခရာႏနဝ်ꩻ မဥ်လွိုစွဥ်ႏလိတ်အေန်းကလေတ်သွူ၊ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏ နီလိတ်ပအိုဝ်ႏယို ဒေါ့ꩻကျွားထာꩻ၊ ဒေါ့ꩻတန်ထာꩻ လိုꩻမျိုꩻလင်ထျꩻ ဖေႏကဗွုန်ႏနဝ်ꩻ ခွေသွဥ်းမဲဥ်အွဥ်ႏထွာငါႏသွူ။

ယိုဖုံႏနဝ်ꩻ ပွိုင်းဝွို့တွမ်ႏ လိတ်ပအိုဝ်ႏယိုခါ လိုႏအပ်ချက်၊ အာႏပေႏချက်(ဖုံႏယို)ခွုင်းခွေသွဥ်းကသေကထီႏ နေးတွမ်ႏစေႏတနာႏ ဒင်ႏပျꩻဒျာႏ၊ လွꩻထီႏပုဂ္ဂိုလ်ႏယို ပုဂ္ဂိုလ်ႏနဝ်ꩻတွော့ꩻ တဲမ်းပွိုင်းဝွို့ထာꩻလဲ့ တမွေးတဝ်း၊ မဥ်ꩻမဲဥ်တန် မဲဥ်ကျောႏထာꩻတွော့ꩻ တဲမ်းလဲ့တမွေးတဝ်း၊ ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ ခွေသွဥ်းကဒင်ႏပျꩻချက်ဖုံႏယို သဘော်ꩻမဥ်ႏတကျတဝ်း၊ မဥ်ႏတလက်ခံႏနွောင်ꩻတဝ်း ပုဂ္ဂိုလ်ႏမဥ်ႏအဝ်ႏ မဥ်ဒေါ့ꩻခွေသွဥ်းအမျိုꩻမျိုꩻ၊ ရိုꩻခွေသွဥ်းအစွိုးစွိုးလဲ့ နိက်နိက်သက်သက် ခွေသွဥ်းခံႏဒျာႏသွူ။ [1][2][3][4][5][6][7]

အာႏကွိုꩻEdit

  1. ပအိုဝ်ႏအက္ခရာႏလိတ်မွူးတသာ၊ တွဲႏနျꩻနေင်ႏ ၁၃၁၉-ဗာႏ။
  2. ပအိုဝ်ႏလိတ်လုဲင်ꩻစွစ်ꩻလီတာႏ ဗဟိုႏသံႏဃာႏစွိုꩻ ကစီႏစဲဥ်ႏတဲမ်းထန်ႏဖေႏဒါႏ ပအိုဝ်ႏလိတ်မွူးစောင်ႏ
  3. ဗွေႏဝိဇ္ဇာနန္ဒ၊ ကျောင်ꩻတန်၊ တောင်ႏကီꩻ၊ တဲမ်းဒင်ႏပျꩻနယ် ဗဟိုႏသံႏဃာႏ၊ တဲမ်းစူ၊ နေင်ႏ ၁၃၅၈-ဗာႏ၊ တောႏလင်ꩻ
  4. ဆရာႏခွန်ထွန်းအောင်၊ ဝန်ထမ်းရပ်၊ ဝင်ꩻဟိုပုံꩻ၊ လိတ်တုတ်ꩻဖြေ့ꩻ၊ နျꩻကွန်ပျူတာ၊ ၂၀၀၀-ဗွေ၊ ဖေဖော်ဝါရီလာ
  5. လိုꩻသေလိုꩻဒါႏ ဆရာႏကျောင်ꩻ ဆရာႏလမ်းသီး ငဝ်းဒေါ့ꩻဖြောင်း
  6. နမ်းမော့ꩻထီႏသေ၊ ထာꩻထီႏ၊ ထာꩻစိက္ကူꩻ
  7. ခွန်ကုဝေ-မုဲင်းကောင်၊ မွူးလာရောင်ႏလိတ်စောင်ႏ အမုဲင်-၂