Wb/skr/سچل سرمست دا کلام

< Wb‎ | skrWb > skr > سچل سرمست دا کلام

سچل سرمست راݨی پور سندھ وچ ١٧٣٩ء کوں ڄمے۔

1. ننگڑا نمانی داEdit

ننگڑا نمانی دا جویں تویں پالنا

میلی ہاں مندی ہاں، بے شکّ تیݙی بندی ہاں

ݙھکی مینݙا ڈھولنا، میݙے عیب نہ پھولنا

پئی ہاں پنارے تیݙے لڳی ہاں لارے تیݙے

تیݙی ذات ستاری، ݙوہ ن میݙے ڳولنا

نال کوجھی دے جالنا، اساں کنے ول آونا

(جوگی نال جالنا ول نہیں آونا)

یار سچل توں (کوں) لہن کشالے

گھونگھٹ کھولنا باہ باہ بولنا

(ننگڑا=ننگ-نموز،عجت،شرم،

پنارے=پناہ،پیریں، ستاری=بخشند،

ݙوہ=دوش، ڳولنا=ڳولنا،دھیان وچ

لیاؤنا، جالنا=نبھاؤنا، کشالے=دکھ)

2. کیہا شک گمان دانیاں وےEdit

کیہا شک گمان دانیاں وے، سبھ کہیں صورتَ سیر تساݙا ۔

لکھ پوشاکاں کرکے عاشق، کیتوئی ہم حیران ۔

شاہ منصور دا سر کپایوئی، ملھ کھڑا میدان ۔

او بھی توں ہیں، اے بھی توں ہیں، آپ کریں ارمان ۔

ملاں تھی کر ݙیویں فتویٰ، آپ تھیویں قربان ۔

'سچو' ہویا نام تساݙا، کریں دیئیں آپ بیان ۔

(دانیاں=دانیاں، کپایوئی=کٹوا دسا)

3. دلبر سانوں ایویں آکھیاEdit

دلبر سانوں ایویں آکھیا، ن چھوڑ خلق دی خواریں ۔

ہک نام اساݙا یاد کریں، بئے ݙونہیں جہان وساریں ۔

وچ دنییا دے جو دم جیویں، نال توحید گزاریں ۔

(ایویں=اویں، خلق دی خواریں=لوکاں دا بھنڈی پرچار،

بئے=دوجے، ݙونہیں=دوویں، توحید=ربّ اک ہے)

4. بے خودی وچ وحدت والیEdit

بے خودی وچ وحدت والی، جداں اچانک آندے ۔

آوَ دریائے حیرت دے اندر، ٹپ ٹپ غوطے کھاندے ۔

'سبحانی ما آئزمُ شانی'، سچل ایہو حرف الاندے ۔

(وحدت=ربّ اک ہے، آوَ=پانی، سبحانی ما آئزمُ

شانی=واہ ! واہ ! ربّ دی وݙیائی،پرتاپ، الاندے=بولدے)

5. خود ہی اہوئی خود ہیEdit

خود ہی اہوئی خود ہی، نہیں اور کوئی الیندا ۔

منصور ہوکے ویکھو، سولی اوپر چڑھیندا ۔

ترہوں ترہ تماشہ، آپ اپنا سنیندا ۔

(الیندا=بولدا، ترہوں ترہ=طرحاں طرحاں دا)

6. سوئی کمُ کریجےEdit

سوئی کمُ کریجے، جنہں وچ اﷲ آپ بنیجے ۔

وچ میدان محبت والے، دم قدم دھریجے ۔

اہا تکبیر 'فنافی' والی، پہلے پہر پڑھیجے ۔

مار نغارا 'انلہک' دا، سولی سر چڑھیجے ۔

اندر باہر ہکو ہویوں، 'موتو قبلَ' مریجے ۔

وچ کفر اسلام کݙاہاں، عاشق تا ن اڑیجے ۔

'سبحانی ما آئزمُ شانی'، سچل سر سنیجے ۔

(دم=ہمت، تکبیر=جگت،ڈھنگ، فنافی=سما جانا،

ابھید ہو جانا، انلہک=میں ربّ ہاں، موتو قبلَ=موتوں

پہلاں مرنا،جؤندے جی مرنا، اڑیجے=پھسے، سبحانی

ما آئزمُ شانی=ربّ دی شان نرالی)

7. اشکُ تھی انسانُEdit

اشکُ تھی انسانُ، آیو سیلانی سیر تے ۔

صورتَ میں آدم جے، آدم دمُ مہمانُ ۔

سچا توں سلطانُ، ستگور سچُ سنایو ۔

(تھی=خاتر، سیلانی=سیر کرن والا،

صورتَ میں آدم جے=بندے دی شکل بنا کے)

8. اوݙوں رہبر آئےEdit

اوݙوں رہبر آئے، یار تساں کوں بہوں پچھدا ۔

سنن نالِ وسر ڳیوسے، ملا جو سبق پڑھائے ۔

سب کنہں ویلے شوق سجن دے، دل تے شور مچائے ۔

آپے جانیں یاد کتونے، سچل بخت سوائے ۔

(اوݙوں=اسمانوں، سنن نالِ=سندیسار، جانیں=

جانی نے،پیارے نے، بخت سوائے=چنگے بھاڳیں)

9. کیوں درویش سݙائیں سچلEdit

کیوں درویش سݙائیں سچل ؟ توں کیوں درویش سݙائیں ؟

وچ عبادت نہ وچ تائت، کہیں سو ویل آئیں ؟

کوجھے تیݙے کم سبھوئی، تاجاں سر وچ پائیں !

اپنی راہ وی گم کیتوئی، بنہاں نوں واٹ وکھائیں ۔

ہادی مرشد میہر کریسی، پاند تنھیں در پائیں ۔

(سݙائیں=سداویں، کہیں سو ویل=کہڑے ویلے، کوجھے=بھیڑے،

تیݙے=تینݙے،تیرے، کم=کم، تاجاں=تاج نوں، وچ=اتے،

بنہاں=ہوراں نوں، واٹ=راہ، پاند=پلہ پسار)

10. سوہنی صورتَ یار سوہنے دیEdit

سوہنی صورتَ یار سوہنے دی، ݙٹھم جو ہک ݙہاڑے ۔

دست کیتس تلوار برہ دی، مارے وت الارے ۔

کھڑے رہنِ بدھ بانہاں اڳوں، عاشق وچ نظارے ۔

روبرو معشوقاں سچل، ݙیندے سر بیچارے !

(ݙہاڑے=دہاڑے،دن، دست=ہتھ، بدھ بانہاں=ہتھ بنھ،

روبرو=اڳے، ݙیندے=بھیٹ کر دندے ہن)

11. سوہنے دے شالہ باغ ہسن کوںEdit

سوہنے دے شالہ باغ ہسن کوں، کوسا واؤ نہ لڳے !

ہن دے عاشق اساں بھی نسے، عشقَ لاتوسے اڳے ۔

صورتَ سوہنی ویکھن نالے، تن سچل دا تڳے !

(شالہ=ربّ کرے، کوں=نوں، کوسا=تتی، واؤ=ہوا،

ہن=نواں نواں، نسے=نہیں ہاں)

12. غازییاں نوں غم کیہا یاروEdit

غازییاں نوں غم کیہا یارو، سر دا سانگ ن کردے ۔

وچ میدان محبت والے، مردانے تھی مردے ۔

نالِ اوہناں دے تھیوے ن پاڑا، جو ہوونِ بیدردے ۔

سچل عاشق ایویں سنجاپن، روئ جنہاں دے زردے ۔

(غازی=سورمے، سانگ=پرواہ، پاڑا=فرق،

سنجاپن=پچھان ہونا، روئ=چہرے، زردے=پیلا)

13. عشقَ کیہا کیہا آنداEdit

عشقَ کیہا کیہا آندا ! سنو اڑی مایو، میں کیا جاناں ؟

عشقَ اہیں کوں آکھنِ سارے، راتییاں ݙینہاں جو روواندا ۔

عشقَ سراسر جان ملامت، لوکاں نوں نہیں بھاندا ۔

عقل شرم سبھ دور سٹیندا، عشقَ جہیں ݙہوں آندا ۔

ساہ سچل دا روز اضل دے، ورہ کنوں نہیں واندا ۔

(کیہا=کویں، اہیں=اسنوں، ݙینہاں=دن، ملامت=بدنامی،

جہیں ݙہوں=جہڑے پاسیوں)

14. عشقَ دی خبر، ن تیکوں ہےEdit

عشقَ دی خبر، ن تیکوں ہے برہ دی خبر ۔

جے پچھیں اساں کنوں، ہے بے زیان زہر ۔

تیکوں نہیں کیتا ہے، انجا برہ بے-خبر ۔

سر جان دل سبھائی، اڳوں دوست دھر، ن ݙر ۔

نہیں خواب نہیں آرام، ایہو عشقَ دا اثر ۔

ݙیندا اول نکالی، تیکوں سارا شہر ۔

سچل اسانݙے کیتے، ہوویں روز منتظر ۔

(تیکوں=تینوں، انجا=اجے تکّ، منتظر=انتظار)

15. جانی سو تیݙا جمالEdit

جانی سو تیݙا جمال، کیہا کیہا ہوندا ۔

زرے ہوندا شکر شیریں، زرے زہر زوال ۔

زرے آندا خوش اساننوں، زرے جیؤ دا جنجال ۔

ݙیکھن دے وچ جوئی آندا، ہیئی سو خاص خیال ۔

سن سچل یار مینوں جو کیتا، اہیں دے نینہں نہال ۔

(جمال=سہپن، کیہا=کویں، زرے=پل، شیریں=

مٹھا، ہیئی=اوہو جیہا، اہیں=اسدے، نینہں=پیار)

16. روز اضل استاد اسانوںEdit

روز اضل استاد اسانوں، ہک سطر پریتِ دی پاڑھی ۔

سا میں دل دی تختی اتے، چاہ وچوں لکھ چاڑھی ۔

سچل عشقَ بڈھا نہ تھیوے، کیا جو چٹی ݙاڑھی ۔

(روز اضل=پہلے دن توں ہی، پاڑھی=پڑھائی، سا=اوہ،

ݙاڑھی=داڑھی)

17. میں طالب زہد ن تقویٰ داEdit

میں طالب زہد ن تقویٰ دا، ہک منگاں محبت مستی ۔

ݙتی ہن استاد اضل دے، ہتھ طلب دی تختی ۔

سچل مستی مول ن تھیوے، جاں جاں ہووے ہستی ۔

(طالب=چاہوان، زہد=تپ، طلب=بلاؤنا،

ہستی=میں دی ہستی،میں ہاں)

18. آ پاندھی کر نال اساݙےEdit

آ پاندھی کر نال اساݙے، کائی گالھِ سجن دے آون دی ۔

ہجر تیݙے میݙا حالَ ونجایا، اتھاں رت آئی ہے ساون دی ۔

خوب بسنت بہار جو کھلیا، ہن آئی مند ملاون دی ۔

میں غریب نمانی نوں ناہیں، کوت حرف الاون دی ۔

نالِ سچو دے، سہنا سائیں، کر کائی نینہں نبھاون دی ۔

(پاندھی=راہی، ڳالھِ=ڳلّ، حالَ ونجایا=بےحال کر دتا،

مند=موسم، کوت=قوت،طاقت، الاون=بولنا)

19. اکھییاں یار سوہنے دیاںEdit

اکھییاں یار سوہنے دیاں سہنیاں، خونی ظلم کریندیاں ۔

بازاں وانگن کرن ستونے، دم ن ہک دھیریندیاں ۔

کھاون ماس تے رت بھی پیون، چنگل نال مریندیاں ۔

انجا بھی سچل ڈھاپن ناہیں، کارن خون کھڑیندیاں ۔

(ستونے=جھپٹ مارنا، دم=پل، دھیریندیاں=دھیرج کرنا،

صبر کرنا، چنگل=پنجہ، ڈھاپن ناہیں=من نہیں بھردا)

20. اکھییاں باز اکاب سوہنے دیاںEdit

اکھییاں باز اکاب سوہنے دیاں، کرن پکھن پرواز وݙے ۔

اڳوں اوہناں، مشتاقاں دے، ہوندے سو نیاز وݙے ۔

بانہاں بدھ، گھت ڳل وچ ڳاری، کردے کھڑ ایلاج وݙے ۔

تاں بھی سچل معشوقاں دے، ہوسنِ غمزے ناز وݙے ۔

(باز اکاب=باز وانگ پچھا کر دیاں، پرواز=اݙان،

مشتاق=چاہوان، نیاز=لوڑ،اچھا، ایلاج=عرض، غمزے=

نخرے)

21. سوہنا یار ہمیش ساݙے نال بھیEdit

سوہنا یار ہمیش ساݙے نال بھی، کھلدا ہسدا ۔

ہک دم دور ن تھیوے ساتھوں، وچ اکھیں دے وسدا ۔

بیا کوئی کم نہ جانے ہرگز، کھل کھل دلڑی کھسدا ۔

نینہں نباہ اساں نال سچل، ڳالھِ اہائی ݙسدا ۔

(بیا=دوجا،کوئی ہور، ڳالھِ=ڳلّ، ݙسدا=دسدا)

22. عشقَ لڳا گھر وسر ڳیوسےEdit

عشقَ لڳا گھر وسر ڳیوسے، مطلب سدھ تھیوسے ۔

حاصل آ تھیوسے سارا، جو کجھ آپ منگیوسے ۔

سود زیان کنوں مییاں، سچل ہن تا چھٹ پیوسے ۔

(سدھ تھیوسے=پورا ہو ڳیا، سود=نفع،ویاز، زیان=

گھاٹا)

23. سہنیاں نال ن ہجت کائیEdit

سہنیاں نال ن ہجت کائی، پا پلؤ کر زاری ۔

روبرو کھڑ بانہاں بدھ کے، گھت ڳچی وچ ڳاری ۔

سچل شال نباہ نویجے، نال یاراں دی یاری ۔

(پلؤ=پلہ، زاری=عرض، شال=شالہ،ربّ کرے)

24. ملا، چھوڑ کتاباںEdit

ملا، چھوڑ کتاباں، پیویں مئے دی ہک پیالی ۔

پلک تہیں وچ قاضی، تھیویں مستان مست موالی ۔

سچل سبق وسار کراہن، ہوویں محبت والی ۔

(پلک تہیں=اسے ویلے، موالی=خوش طبیعت والا،

آزاد، کراہن=نفرت)

25. مکھ مہتاب سجن دا سنیاںEdit

مکھ مہتاب سجن دا سنیاں، گھونگھٹ وچ لکایسِ ۔

ݙونہے نور تجلے ݙیندے، کیوں وت آپ چھپایسِ ۔

ظاہر باطن سوئی آہا، بازی بھید بنایسِ ۔

چشماں دے چمکارے لکدے، لاشک برہا لایسِ ۔

صورتَ وچوں مورت بن کے، سچل نام سدایسِ ۔

(مہتاب=چن، ݙونہے نور=دوویں اکھاں، تجلے=

چمکیلے، ݙیندے=دسدے، وت=پھر، ظاہر=

ساہمنے، باطن=چھپیا، بازی=کھیݙ، چشماں=

اکھاں، لاشک=اس لئی،تاں ہی)

26. کازییا، کیہے مسئلے کریندئیںEdit

کازییا، کیہے مسئلے کریندئیں ؟ عشقَ شرع کیا لڳے لڳے ۔

دوزخ بہشت دے ݙے ن دڑکے، بھوَ اساں کنوں بھڳے بھڳے ۔

باب برہ دا کوئی ن پڑھدئیں، کاغذ لکھدئیں بڳے بڳے ۔

ملاں دی دوڑ مسیتے تائیں، عشقَ دی منزل اڳے اڳے ۔

سچو ہے مسکین نمانا، توہ تیݙے نال تڳے تڳے ۔

(مسئلے=مصلے،الجھناں، کیا لڳے=کی کم ہے،

دوزخ بہشت=نرک سرڳ، دڑکے=ݙرابے، بھوَ=

ݙر، باب=سبق، مسکین=عاجز،غریب، توہ=

تہُ،پیار، تڳے=پڳے)

27. ہرفُ حلالُ ہیکڑوEdit

ہرفُ حلالُ ہیکڑو، بیا سبھ حرف حرامُ ۔

آشکنِ انزامُ، ایہو آئِ عجیب ساں ۔

(حلال=شدھ، حرامُ=ناپاک،اپوتر،

انجامُ=نتیجہ، ایہو آئِ=ایہو ڳلّ ہے)

28. گھنݙ کھولھ دیدار وکھاؤEdit

گھنڈ کھولھ دیدار وکھاؤ، میں آیا مکھ ویکھن نوں ۔

پا پاجیب پیراں وچ کریاں، پایل کوں چھمکاؤ ۔

پہر پساکاں ویس گلابی، کوٹا چندن چکھاؤ ۔

حالَ سچل دا معلوم تیکوں، سائل کوں ن سکاؤ ۔

(سائل=سوالی، سکاؤ=ترساؤ)

29. تیݙا درسن پاونا وےEdit

تیݙا درسن پاونا وے، ہن نمانی نوں مییاں !

جو کریساں، ہن کریساں، ول اتھاں نہیں آوناوے !

بار برہوں دا باری آہا، سر اساں تاں چاوناوے !

سوال سچو دا اڳوں سائییاں دے، سارا عرض سناوناوے !

(بار=بھار، باری=بھاری)

30. جانی جواب ن ݙینداEdit

جانی جواب ن ݙیندا، عرض اسانݙے دا سائیں ۔

جے میں آکھاں حالَ ہجر دا، تا بھی او ن الیندا ۔

پاند ڳچیء وچ جے میں پاواں، جھڑکاں دے جھلیندا ۔

ہتھ بھی بدھاں پیرں بھی پواں، تݙاں بھی نال ن نیندا ۔

سنو سنیاں ڳالہی مہب دییاں، ماری بیچاری نوں ویندا ۔

(الیندا=بولدا، پاند ڳچیء=ڳل وچ پلہ،

جھلیندا=منع کر دندا ہے، نیندا=لیکے جاندا،

ڳالہی=ڳلاں، مہب=محبوب،پیارا، ویندا=

چلیا جاندا)

31. نال ݙاڈھے دے یاریEdit

نال ݙاڈھے دے یاری، لڳڑی اضل کنوں ۔

بانہاں بدھ کے پیش پوواں میں، نال سائییاں دے زاری ۔

المُ عقل تے شرم حیا کنوں، عشقَ کیتی بے زاری ۔

اپنی مرضی نال اساں خود، برہ چاتوسے باری ۔

انن اسانݙے نال کرم دے، آ توں سجن ہکواری ۔

عشقَ تیݙے دی دل میݙے تے، اصل کنوں مختاری ۔

تیکوں ہے معلوم، اے پیارا، ڳالہ سچل دی ساری ۔

(اضل کنوں=شروع توں ہی، زاری=عرض، چاتوسے=چک

لیا ہے، باری=بھاری، مختاری=قبضہ،سرداری)

32. تیݙے در میݙی زاری زاریEdit

تیݙے در میݙی زاری زاری، اﷲ اﷲ لکھ واری واری ۔

میں نمانی ایبیں ہانی، تار تشاݙے تاری تاری ۔

نال تساندے روز اضل کنوں، یار اسانݙی یاری یاری ۔

حالَ اسانݙے دی دلبر سائیں، سدھ تسانکوں ساری ساری ۔

مکھڑا وکھالیں توں ہکواری، میں حجراں دی ماری ماری ۔

سگ سچل ہے در تیݙے دا، ڳل تہیں کوں ڳارٹی ڳاری ۔

(زاری=عرض، عیب=دوش، سدھ=خبر، سگ=کتا، تہیں کوں=

اسنوں)

33. سوہنا سائیں بخش اساننوںEdit

سوہنا سائیں بخش اساننوں، جو کوئِ ݙوہ کیتوسے ۔

نام خدا دے افوں کریں، جو تیݙے نینہں نیتوسے ۔

پلؤ تسانݙا روز اضل کنوں، دلبر دست لیتوسے ۔

اپنا جان سچل کوں سوہنا، تیکوں پلؤ گھتیوسے ۔

(ݙوہ=گناہ، افوں=معاف، دست=ہتھ، پلؤ=جھولی)

34. پلو تسانݙے پیاں میںEdit

پلو تسانݙے پیاں میں پلو تسانݙے پیاں ۔

اوڳن ݙہوں ݙیکھ ن میݙے، حالَ کنوں ہن ڳیاں ۔

عشقَ دا پیالا پی کراہن، ایویں دیوانی تھییاں ۔

تانے تہمت ݙیون مینوں، رل مل سیالیں سنیاں ۔

انن سچو دے آوَ پیارا، برہ تسانݙڑے لییاں ۔

(پلو=پلہ، ݙہوں=دوش،پاپ، کراہن=تڑپھن،

آوَ=آؤ، لییاں=ستایا ہویا)

35. میں مندی، میں مندیEdit

میں مندی، میں مندی، کیویں سݙاواں ہن بندی ۔

طوبہ طوبہ تے استغفار، ڳچی پاتوسے گندی ۔

اہیں ڳالہوں کائی مدت دل تے، رہی ہے دردمندی ۔

باجھوں سائیاں دے ہن سچو وے، کار ن بی کائی قندی ۔

(سݙاواں=سداواں، بندی=ڳولی، استغفار=پاپاں توں

معافی منگنا، بی=دوجی)

36. روز اضل خاں عبد تائیںEdit

روز اضل خاں عبد تائیں، اتھم ڳچیء ڳل ڳانی ۔

ݙوہ ݙنگایوں ݙسُ ن منہنجیوں، مہب کریو مہربانی ۔

کیئں سچوء جی دلڑی دلبر، دوست کیو دیوانی ۔

(ݙوہ ݙنگایوں=دوش تے پاپ، ݙسُ=دیکھ، منہنجیوں=میرے،

مہب=پیارا، کیئں=کر دتا ہے)

37. امن دے وچ رکھ یار سوہنے دیEdit

امن دے وچ رکھ یار سوہنے دی، اﷲ سنگت ساری ۔

تنہں دے نال اساں ݙی آہے، یکدل یا رب یاری ۔

دوستی دے وچ پچھیں جے میں کوں، سچل رکھن سچاری ۔

(تنہں=تیرے نال، یکدل=اس دل دی، سچاری=

سچی دوستی)

38. زاری، سجن، لکھ زاریEdit

زاری، سجن، لکھ زاری، میݙی تیݙے نال ۔

نال تسا ݙے میݙی یاری، جیویں ونیئی تیویں پال ۔

آکھاں یار تینوں ہکواری، تیݙی ڳجھڑی ڳال ۔

میݙی تیکوں ہے سدھ ساری، ورق ہجر دا وال ۔

اضل کنوں میݙے ڳل وچ ڳاری، آوَ ساݙے ڳلے جال ۔

سچل ہے سگ در تیݙے دا، دوست سگھا غم ٹال ۔

(زاری=ارداس، ونیئیں=چاہیں، سدھ=خبر،

وال=الٹا دے، ڳاری=پھاہی، سگ=کتا،

سگھا=چھیتی)

39. دیس اسانݙے آویںEdit

دیس اسانݙے آویں، یار پیارل وے میاں ۔

رہیں اسانݙے دلبر نیڑے، دور ن ساتھوں جاویں ۔

انن نمانی دے، سوہنا سائیں، پیر سگھیرا پاویں ۔

تساں باجھوں نت پھراں بیراگن، چر تا وت کیوں لاویں ۔

نانؤ اﷲ دے تھیواں ایلازن، چت سچل توں ن چاویں ۔

(پیر=پیر، سگھیرا=جلدی، وت=پھر)

40. اساں غریباں دے نال دلبرEdit

اساں غریباں دے نال دلبر چݨی کیتوئی ۔

اڳے پچھے ہے ڳل تسانݙے، جیویں ونیئی تیویں پال ۔

'ننہنُ اکربُ' اہا اشارت، ورق ہجر دا وال ۔

سچل کون ہے امر سبھائی، جو شان دے وچ جال ۔

(ونیئی=ہو سکدا ہے، ننہنُ اقرب=اوہ بہت

نیڑے ہے، اشارت=اشارہ، وال=الٹا، شان=

پھوکی آکڑ، جال=لنگھاؤنا)

41. بات برہا دی ایہی ایہی عجب جیہیEdit

کافی

بات برہا دی ایہی ایہی عجب جیہی ۔

مل معشوقاں مصلحت کیتی، عاشق قتل کرسیوں ۔

قتل کنوں جو پچھے تہں کوں، شہر ڈھنݙھورے ݙیسوں ۔

کنوں ڈھنڈھورے پچھے تہں کوں، لہریں وچ لڑسیوں ۔

لہر کنوں جو باہر آیا، رمز اہیں دی زیہی ایہی عجب جیہی ۔

لہر کنوں پچھے تہں کوں، آتش وچ سٹیسوں ۔

آتش وچ جو سٹ تہیں کوں، پھوک اڑاہ مچسیوں ۔

پھوک اڑاہ مچا تہیں دی وائیں خاک اݙیسوں ۔

خاک عاشق دی اکھییاں دے وچ، سرمہ جوڑ کے پسیوں ۔

عاشق سو جو سرمہ تھیوے، ڳالھِ اننھی دی کیہی، ایہی عجب جیہی ۔

سنیاں صبح دے ویلے، عاشق پکڑ کے تییار کریسوں ۔

شباشب تہیں دے پچھوں، فوجاں حسن چڑھسیوں ۔

وچ لتاں دے عاشق شودا، قابو قید کریسوں ۔

اول ہشیاں ݙیکر پچھے، اے منصوبہ چلیسوں ۔

نال تہیں دے جیہی ونی، آپے کرسوں ایہی، ایہی عجب جیہی ۔

چلو وے سنیاں عاشق کیتے، سرہا میٹ ملیسوں ۔

وچ دریا لوہو دے تہیں کوں، دھپاں نال دھوسیوں ۔

دھوپیں نال دھوا تہیں کوں، غوطے خوب ݙویسوں ۔

غوطے کنوں جو پچھے تہں کوں، ݙیکر لط بڑیسوں ۔

بݙن کنوں جو باہر آیا، ڳالھِ کریجے کیہی، ایہی عجب جیہی ۔

رنگا رنگ نکاشی والا، محلہ ایک بنیسوں ۔

ہݙے ڳݙے تہں عاشق دے، وت تھمبھے کام کریسوں ۔

چار ای بازو کرکے ݙاکے، پوڑی جوڑ جڑیسوں ۔

سر عاشق دا تہں دے اتوں، دکے درس دھریسوں ۔

خون دی قیمت اساں تھیوسے، قتل تھییا پرݙیہی، ایہی عجب جیہی ۔

عاشق آہو معشوق شکاری، ایہو شکار کریسوں ۔

رمزاں غمزاں مزغاں والے، تنھی کوں تیر مریسوں ۔

نام اﷲ دے نال عاشق کوں، چا تکبیر گھتیسوں ۔

ہتھیں اپنے گھن عاشق دے، چا وت کھل کھلیسوں ۔

بوٹییاں کرکے آتش دے وچ، سیکھیں سر چڑھیسوں ۔

سیکھیں اتوں لاہ کراہن، تل پھل کر ونڈیسوں ۔

تل پھل دا ڳیا ذرا پرزہ، جان جگر وچ پیہی، ایہی عجب جیہی ۔

اصل کنوں جو ساݙا آہا، سچل یار پچھیسوں ۔

وچ درازیں جائ تہیں دے، سارا ورہ ونڈیسوں ۔

اوہو اسانݙا اساں اہیں دے، عشقَ کیتوسے نیہی، ایہی عجب جیہی ۔

(مصلحت=متا پکایا، کرسیوں=کریسوں، لڑسیوں=

رڑھا دیوانگے، آتش=اڳّ، اڑاہ=بھڑکاؤنا، وائیں=

ہوا وچ، شباشب=راتورات، ہشیاں=جوش، سرہا میٹ=

خوشبودار مٹی، دھپاں=تھاپی، ڈیکر=مارکے، بڑیسوں=

ڈبو دیوانگے، محلہ=محل، پوڑی=پؤڑی، درس دھریسوں=

دھکہ مارکے سٹّ دیانگے، پرݙیہی=پردیسی، رمزاں=بھید

بھرے، غمزاں=ناز نخرے والے، مزغاں=پلکاں، گھن=ہتھوڑا،

کھل کھلیسوں=کھلّ لاہ لوانگے، پیہی=پے جاوے گی)

42. لوکاں نوں خبر کیہیEdit

لوکاں نوں خبر کیہی طعنے دیوے جنی جنی

اصلوں آہی نال رانجھن دے پرت مینݙی گھنی گھنی

میں تے رانجھن گھٹ پیتاسے کھیر مکھن جھنی جھنی

بولی جوگی دی دل مینݙے کوں باہں باہں ونی ونی

عشقے دی مسلت میں تے ماہی ڳوڑھی ایہا ڳنی ڳنی

سنو ری سئیاں پرت اساݙی نال سچو دے بنی بنی

(پرت=پریت، جنی جنی=ہر کوئی، گھنی=بہت

زیادہ)

43. آدم تھی کر آیاEdit

آون جاون دی سدھتا ناہیں آدم تھی کر آیا

ظاہر جوئی باطن سوئی مرشد اوَ سمجھایا

تیہی مکانی ناں بتاؤسُ قدم ڈہیرا چایا

چوتھا مکان سیئی کر جانے ہک گھر رنگ جو لایا

جنہاں خانیاں کنوں گزر ڳیا ہک سو ول اوتھاں جایا

سچو وچ صفات بناکر سارا سیر چھپایا

(ظاہر=پرتکھّ،دکھدا، باطن=لکیا، خانیاں=

گھراں)

44. اکھیاں باز عقاب سوہنے دیاںEdit

اکھیاں باز عقاب سوہنے دیاں شور گھتن شہجوریاں

مست ہوون مستانیاں دہیں ݙاڈھے کیف لڳوریاں

منہ وچ ڈہ مہتاب نی روشن یا وت نور کٹوریاں

خونی خون کریندیاں سچل تانوی سدا سڳوریاں

(عقاب=باز دی نسل دا شکاری پنچھی، کیف=

نشہ،مستی)

45. سوہنے دیاں شہباز اکھیںEdit

سوہنے دیاں شہباز اکھیں ہن یا وت ظالم زرے

مزغاں دیون تازیر اشاکاں دین والے جن درے

قدر اوہناں دا اوہناں کوں جنہاں پیتے تازے ترے

مست موالی تتھاں آکر سٹن سر ہک جرعے

خبر جنہاں نوں اہے نہ سچل حالَ تنھاں دے برے

(وت=وانگ، زرے=شکاری پنچھی، مزغاں=پلکاں،

جھمنیاں، تازیر=چکنا کرنا،سزا دینا، اشاکاں=

عاشقاں نوں، موالی=لٹیرے)

46. شیر اکھیں شہزور سوہنے دیاںEdit

شیر اکھیں شہزور سوہنے دیاں برچھا جاں تلواریاں

حاکم سخت حکومت والیاں سانئیں آپ سواریاں

مارن ملک دلیں دا یارو قابض رہن کراریاں

کنیاں میں بادشاہیاں ݙٹھیاں سچل اوہناں اݙاریاں

47. لا نفی دا قلماں سانوںEdit

لا نفی دا قلماں سانوں مرشد آپ پڑھایا

ہتھیاں دتوسُ ہمت جنھی سارا ہوش ڳوایا

اساں وی تنھاں دے کیتے یارو مہنا سر تے چایا

سچل تھی قربان اوہناں توں جنہاں آ کے جوش جگایا

48. عشقَ دے اسرار دی یاروEdit

عشقَ دے اسرار دی یارو اڳّ سرمستاں نوں

زاہد عابد ملاں قاضی کردے یاد گجشتاں نوں

استقبال تے ماضی کیا ہے حالَ دتوسُ دلخستاں نوں

نشے عشقَ دے عاشق جانن کلھ کیسے کم بختاں نوں

تقویٰ زہد تے دین کفر بھٹھّ گھتیں سربستاں نوں

عشقَ ہادی دا غالب ہویا سچل نیست کریندا بستاں نوں

(اسرار=بھید، زاہد=تپسوی،دھارمک لوک، عابد=

گیانی،پڑھے لکھے، نیست=ختم کرنا،مارنا)

49. ایہہ سبھ سیل بحر دا ہےEdit

ایہہ سبھ سیل بحر دا ہے ای نہ کائی بھرنا کشتی

وچ دریاؤ وحدت والے سٹ چھوڑیں اہا ہستی

گھنسیں خال وسار سبھائی جہڑی ڳالھِ گجشتی

استقبال بھٹھی چھوڑ ماضی کوں سچل منگ سرمستی

50. کت بابل تے کت ماہیEdit

کت بابل تے کت ماہی

سئیؤ نی میں تاں رانجھن دے لڑ لگیاں

میں تے رانجھن ہک تھیؤسے کھیڑیاں نال جدائی

بیلے بحثاں رانجھو والے چھوڑ ببانی شاہی

بئی ہرکائی ماں-پیو جائی ہیر عشقَ دی جائی

سچو آکھے سوز ماہی دا دیندا عشقَ گواہی

51. عشقَ دے باجھوں بیا سبھ کوڑEdit

عشقَ دے باجھوں بیا سبھ کوڑ سولی تے منصور

نہ کوئی دوزک نہ کوئی جنت نہ کوئی حور قصور

نہ ساݙا من منیندا ملیاں دا مزکور

دئیں جوانی لنگھ ڳیوسے تن تھیوسے جھور

ظاہر دیکھیون یار سجن دا نینی والا نور

بیا سبھ باہیں پھرتیاں پھاہیاں چھوڑن ہینی ضرور

سچل سچ سیئی کر جانے ہے توں آپ حضور

(بیا=ہور، دوزک=نرک، جنت=سرگ)

52. اساݙی جان کوں لڳڑی ہوائے شمس تبریزیEdit

اساݙی جان کوں لڳڑی ہوائے شمس تبریزی

میں اوہی جا تے آیا ہاں جتھاں خاصاں دی خونچیزی

ویکھو منصور کوں عشقے کیتا سردار آویزی

اتھاں میں رہِ ڳئی مدت اکھیا برہا کے پرخیزی

ویکھو یارو اشاکاں تے کیتی ہے عشقے چنگیزی

اصل محبوب دی ایہا سچل ہے خوب پرویزی

(اشاکاں=عاشقاں، چنگیزی=چنگیز واگ ظلم)

53. اکھیاں عشقَ تے عشقَ نی ابروEdit

اکھیاں عشقَ تے عشقَ نی ابرو مزگاں عشقَ سبھو ای

جادوگر دا جادو ݙاڈھا سبھ نوں حیرت ہوئی

عاشق دیکھ حسن دے مرچے حالَ وجیندیاں روئی

سچل تیر کماناں بازاں بھجّ نہ ویندا کوئی

54. حسن والیاں دیاں قلماں چڑھیاںEdit

حسن والیاں دیاں قلماں چڑھیاں کہیں نہ جھلیاں پلیاں

مشتاقاں دے مارن کیتے گھور کریندیاں گھلیاں

دردمنداں دے دلیاں اتے چوٹ چلاون چلیاں

مشتاقاں کوں ایہناں اکھیاں دیاں وت مارکے فوجاں ولیاں

دہشت جھلکے سچل سائیں رنگبھریاں نال رلیاں

55. سوہنا یار خراماں آیاEdit

سوہنا یار خراماں آیا ناز غرور غماض کنوں

لک کھڑے شہباز تے شکرے چشماں دے پرواز کنوں

دہشت جھلّ نہ سکی بازاں چھپ کھڑے آواز کنوں

عشقَ دی آئت پڑھی اشاکاں حسن والے ابیاز کنوں

سچل کوں اہے سدھاں پئیاں ساریاں شہر دراز کنوں

56. مشتاقاں کوں یار سوہنے دیاںEdit

مشتاقاں کوں یار سوہنے دیاں چھکن کریندیاں چھما

دیکھ عشاق بھی وقت اہیں دم سر دی چاون طمع

حسن دی ہاک پئی ونج ہر جا کیا ابھا تے کیا لما

'سچل' غریب کوں راتیں دہاں غمزا لایا غما

57. کرن شہید مشتاقاں نوںEdit

کرن شہید مشتاقاں نوں ایہہ چشماں دیاں شمشیریاں

سر تے دردمنداں دے یارو واہ بڑیاں سرسیریاں

لاف غزاف والیاں دیاں 'سچل' تنھاں تے فوجاں پھیریاں

58. بانکے نین سپاہی لڑدےEdit

بانکے نین سپاہی لڑدے زوراں زور نہ ٹلدے

مشتاقاں دے وت مارن باجھوں پچھے مول نہ ولدے

خوش ہوون خونریزی کولوں چال ستم دی چلدے

نور بھریاں ݙوہے شماں وانڳن لال یاقوتی بلدے

عاشق یار 'سچل' نہیں کھڑدے اڳوں اکھیں دے جلدے

59. ول ول وال سو چھلے چھلےEdit

ول ول وال سو چھلے چھلے پھاہیاں جوڑ کھڑاؤس

سحر جادو ویکھ مڑ ویکھ اوہناں تے ترہیں ترہ پڑھاؤس

اشاکاں دیاں کر دلیں دیوانیاں حکما حکم پھساؤس

بھجے 'سچل' اوہ عاشق کویں حسن دی فوج چڑھاؤس

60. بانکے نین سجن دے غالبEdit

بانکے نین سجن دے غالب مار دیندے مشتاقاں

دلیاں لٹ نیوں ہک واری کردے کم قزاقاں

باہاں بدھ کھڑدے اڳوں سفاں صف اشاکاں

عشقَ والیاں دیاں ہر دم 'سچل' ونجھ چمیئن خاکاں

61. وقت نماز دگر دے ݙٹھمEdit

وقت نماز دگر دے ݙٹھم واہ حسن دے چالے

پیچوں پیچ لٹک پئے ڳل تے کیس بشیئر کالے

ݙوہے ݙیکھ حکومت والے نین نواب نرالے

مزگاں تیر کماناں ابرو مارن کرن ن ٹالے

کائی غرض ن رکھدے کہیں دی مست پھرن متوالے

لال لباں یاقوت رمانی عالی منصب والے

'سچل' ݙیکھ اوہناں دے اڳوں کیتا "ہان" حوالے

62. ݙٹھا میں رخسار سوہنے داEdit

ݙٹھا میں رخسار سوہنے دا خوش کھرشیدی خوبی

اکھیاں قاتل تھیون قہاری مسئل منہ مہبوبی

اشاکاں کوں آ کرے اسیری عشقَ والی اسلوبی

ن مخلوق اکھیجے 'سچل' سارا رنگ ربوبی